Bethan Mai

Published Rhagfyr 9, 2017 by gwanas

Mi wnaeth darluniau cyfrol Brên Babi (gwych ar gyfer pob mam a darpar fam!) gan Mari Lovgreen dynnu fy sylw yn syth:

DQZmnywVQAIgVhEDQZmnyyUQAAX7E7DQZmnzAUQAEs_q1

Felly mi wnes i benderfynu darganfod mwy am Bethan Mai, yr arlunydd.

18808784_1849604495362127_1242021357076611072_n

Mae’n dod o Bontiets yn wreiddiol. “Wedi caru neud llunie erioed. Ces i ngofyn i neud Brên Babi pan on i’n feichiog iawn, o nhw ddim yn gwbod hynny pan ofynnon nhw i fi, cyd ddigwyddiad oedd e! Ond amserol iawn.

Fy hoff ffurf ydi pen ac inciau.
17333833_318641475217991_68182979486154752_ncropped-bm16-4bm16-131

Mae gen i gwmni celf- morgimorgi.com lle fi’n argraffu fy llunie ar ddillad a phrintiau a fi’n angerddol iawn am gael deunydd masnach deg sy’n dda i’r amgylchedd. Ar y foment mae gen i gasgliad wedi’i selio ar fenywod cryf – maen nhw yn ysbrydoli fi yn ddi ben draw. Fi hefyd yn hoffi darlunio creaduriaid a chymeriadau bach rhyfedd.

Hyfforddais i mewn celf yng Nghaerfyrddin ac ym Mryste, ac wedyn es i mlaen i neud gradd mewn actio yn y Central School of Speech and Drama yn Llunden. Ers hynny fi wedi bod yn neud cymysgedd o gelf, actio a cherddorieth (band Rogue Jones a Huw M, a peth solo fy hun.

p036gswn

Fi’n gyffrous i neud mwy o ddarluniau llyfr pan byddai ddim ar gyfnod mamolaeth mwyach. Fi’n caru bod yn fam, mae Tanwen Antur bellach yn 4 mis oed ac yn hudolus. Fi’n byw gyda fy ngŵr, Ynyr, sef fy nghyd frontman o’n band ni- Rogue Jones, Tanwen a’n ci bach drygionus Myfi Mŵg. Fi’n credu bod Myfi Mŵg yn haeddu cyfrol ei hun!”

Diolch Bethan – a phob lwc efo bob dim!

Advertisements

Llyfrau am yr amgylchedd/llygredd

Published Rhagfyr 8, 2017 by gwanas

Gan fod yr amgylchedd a’r llygredd ofnadwy sydd yn ein moroedd gymaint yn y newyddion y dyddiau yma,

dyma chydig o lyfrau Cymraeg i blant sy’n delio gyda’r pwnc:

220px-Curig_a'r_Morlo_(llyfr)image.png

Stori ar ffurf cerdd i blant 7-9 mlwydd oed gan y diweddar Gareth F Williams. Mae Curig yn cael syndod mawr wrth glywed morlo yn dweud y drefn wrtho am gicio tun i’r môr. Ond mae gwaeth i ddod wrth i’r morlo fynd ag o ar daith anhygoel i weld y llanast ofnadwy y mae llygru diofal pobl yn gallu ei wneud i fyd natur. Stori llawn antur, am gyfrifoldeb pob un ohonon ni i warchod ein byd.

A fy ail lyfr i am helyntion Cadi – Cadi dan y Dŵr, lle mae Cadi yn cael gweld y drwg sy’n cael ei wneud i’r creaduriaid sy’n byw yn y môr. Addas i blant 4-8 oed.

Layout 1cadi danydwr p12

Dyna hi’n cael ei dal yn taflu potel blastig i’r môr…

Ydach chi’n gwybod am fwy o lyfrau gwreiddiol yn y Gymraeg am y pwnc tybed? Rhowch wybod. Yn y cyfamser (er i mi ddeud mai dim ond rhoi sylw i llyfrau gwreiddiol ydi bwriad y blog hwn!) dyma addasiadau o’r Saesneg sydd ar gael:

Bywyd Gwyllt mewn Perygl: Mae cyfres y Green Gate yn edrych ar faterion amgylcheddol fel egni, gwastraff, llygredd a newid hinsawdd. Mae’n cynnig atebion a dulliau ymarferol i gadw’r Ddaear yn wyrdd ac yn le braf i fyw ynddo. Addas ar gyfer plant rhwng 10 a 14 oed.

panda
getimg-3getimg-1

Sglod ar y môr: Stori ddifyr a lliwgar am Sglod y ci doniol yn mynd i forio ar gwch Capten Caradog gan achub dolffin bychan rhag cael ei ddal mewn bag plastig a dysgu gwers bwysig am beryglon llygredd; i blant 5-7 oed.

Y Tŵr at yr Haul: Addasiad Cymraeg o The Tower to the Sun, stori dyner a thrist am ymdrech un hen ŵr a’i ŵyr i oresgyn effeithiau llygredd yn yr amgylchedd trwy adeiladu tŵr uchel drwy’r cymylau tywyll sy’n gorchuddio’r ddaear er mwyn gweld yr haul unwaith eto, i ddarllenwyr 7-11 oed.

A dyma un o’r nifer sydd ar gael yn Saesneg:
9781457530555

A oes angen mwy o rai gwreiddiol yn Gymraeg? Yn fy marn i, oes, yn bendant!

Gawn ni stori?

Published Rhagfyr 5, 2017 by gwanas

gawnnistori

Mae hwn yn berl o gasgliad. Dyma gyfrol clawr caled o 24 o chwedlau a straeon am arwyr Cymru gan y diweddar John Owen Huws.

JOH

Dim ond 49 oed oedd John pan fu farw yn 2001, ond nefi, mi wnaeth o gyflawni cymaint yn ei fywyd. Mi wnes i ddod i’w nabod pan gawson ni’n dau swyddi efo Radio Cymru nôl yng nghanol y 1980au. Swydd ymchwilydd ges i, ond aeth o’n syth i mewn fel cynhyrchydd – ac mi fu’n chwip o gynhyrchydd. Roedd o wedi bod yn athro hefyd (dwi’n siŵr ei fod o’n un gwych; roedd o’n wych am adrodd stori) ac roedd o’n arbenigwr ar straeon gwerin. Dyna pam gyhoeddodd o lu o lyfrau i blant ac oedolion am straeon ac arferion Cymru, yn cynnwys 6 cyfrol o ‘Gawn Ni Stori?’

muVFRsNXb91PnWf-JbRx9dA

a detholiad o’r llyfrau hynny sydd fan hyn. Ymysg y straeon mae hanes y Brenin Arthur, Jemeima Niclas, Dewi Sant, Gwrachod Llanddona, Gwenllian, Barti Ddu a llawer iawn mwy, ac mae Dorry Spikes wedi gwneud darluniau du a gwyn hyfryd i fynd efo nhw:

IMG_4165

image
image

Fel y gwelwch yn y llun uchod, mae arddull John yn glir, yn fywiog, ac yn hawdd ei ddarllen. Jest y peth i ddod â’n straeon a’n hanes ni yn fyw i blant heddiw.

Mae’n costio £13.50 ond mae hynna’n fargen am lyfr clawr caled sydd mor llawn o straeon difyr. Dwi wedi dysgu llawer iawn wrth bori drwyddo, ac mae o’r math o lyfr neith bara – mi allwch chi ddarllen am Faes Gwenllian un noson, Melangell ar noson arall, ac os dach chi isio stori sy’n dod ag Owain Glyndŵr yn fyw, mae John wedi cynnwys sgyrsiau rhyngddo a Hywel Sele, a llythyrau dychymygol – ond digon agos at y gwir rhwng abad Abaty Cymer, Owain a Hywel Sele.

Mi neith anrheg Nadolig hyfryd i unrhyw aelod o’r teulu, ac mi fydd yn ddefnyddiol iawn i athrawon ac unrhyw un sydd â diddordeb mewn chwedlau a hanesion Cymru. Fy unig gwyn ydi bechod nad yw’r lluniau mewn lliw, yn enwedig o gofio bod Dorry’n wych efo lliwiau. Ond dwi’n deall pam – mi fyddai’r gyfrol yn gorfod bod yn ddrytach wedyn. Ac mae lluniau du a gwyn yn aml yn fwy trawiadol. Be dach chi’n ei feddwl?

O, a dyma i chi ddifyr – dyma be sy’n digwydd yng Ngwlad yr Ia ar noswyl Nadolig. Darllen llyfr a bwyta siocled yr un pryd! A llyfr sydd wedi cael ei ddewis yn ofalus i chi… nefoedd. Dwi wedi bod isio mynd i Wlad yr Iâ erioed, a dwi’n bendant am fynd rŵan!

image

A tydi Jolabokaflod yn air gwych? Digon hawdd ei addasu i’r Gymraeg hefyd: be am jolabocaflio Dolig yma?

Gwefan i ddysgwyr a mwy am Blodwen

Published Tachwedd 27, 2017 by gwanas

Mae na wefan newydd – parallel.cymru – ar gael i ddysgwyr Cymraeg lle mae testunau Cymraeg a Saesneg yn ymddangos ochr yn ochr â’i gilydd, ac fel mae’n digwydd, mae Elin Meek

image

wedi sgwennu erthygl am sgwrs gafodd hi efo fi am gyfres Bywyd Blodwen Jones a sgwennu ar gyfer dysgwyr yn gyffredinol. Dyma’r linc:
http://parallel.cymru/?p=1385

Bargen – anrheg i blant 2-6 oed

Published Tachwedd 24, 2017 by gwanas

Cynnig gwych gan CAA Cymru:

🎄🎁 Anrheg Nadolig hyfryd i blant oed 2 i 6. 🎁🎄
Addas i ddysgwyr Cymraeg.

‘Tipyn o Gês – Anrheg Twm a Tam’

Yn cynnwys 10 llyfr (2 stori); 2 degan meddal; CD; gêm fwrdd a llyfr gwybodaeth dwyieithog
Hyn ôll am £10 (lawr o £50)!😯

☎️ 01970 622128 i archebu

IMG_2815

Cerddi’r Sêr

Published Tachwedd 23, 2017 by gwanas

image

Mi ges i daith ddiddorol iawn i Rhuthun neithiwr, yn y gwynt a’r glaw mawr ‘na a’r holl byllau dŵr dyfnion – ond lwcus nad yn Llangefni oedden ni! Ges i lifft o’r Bala gan Dilwyn Morgan, ac os dach chi isio cwmni difyr mewn car ryw dro, mae Dilwyn yn grêt. Methu dallt pam fod John Pierce Jones mor wnynllyd yn ei gwmni o ar y cwch hwylio ‘na…

JS84102476

Ta waeth, roedden ni wedi cael gwahoddiad i gymryd rhan yn lansiad Cerddi’r Sêr gan Gyhoeddiadau Barddas. Roedd Nic Parry yno hefyd a Robat Arwyn (ac Elin Fflur tra roedd Heno’n ein ffilmio ni – mi ddiflanodd wedyn i wynebu taith erchyll yn ôl i Fôn!), ac wrth gwrs, y golygydd, Rhys Meirion. Neu’r boi fu’n gofyn i’w ffrindiau gyfrannu… dwi’n meddwl mai Elena Gruffudd fu’n gneud y golygu go iawn ynde, Rhys!

Doedden ni ddim wedi gweld y gyfrol tan neithiwr, ac ew, mi ges i fy mhlesio. Mae’n faint braf yn un peth, yn glawr caled (bargen am £9.95) ac mae’r cynnwys yn rhyfeddol o ddifyr. Casgliad o hoff gerddi llwyth o Gymry adnabyddus ydi hi, a darnau gan y cyfranwyr yn sôn am y gerdd sydd wedi eu hysbrydoli, a pham ei bod yn golygu cymaint iddyn nhw. Mae ‘na rai’n enwau y byddech chi’n hanner disgwyl eu gweld, pobl sy’n delio gyda geiriau ysgrifenedig, neu yn eu dehongli yn greadigol fel Jon Gower, Gwion Hallam, Osian Rhys Jones, Gwyneth Glyn, Robat Arwyn, Annette Bryn Parri, Dylan Cernyw, Sian James, Bryn Fon, Ywain Gwynedd, Hywel Gwynfryn a Gareth Glyn. Ond mae Tudur Owen, Robin McBride a hyd yn oed Dyl Mei ynddo hefyd! Mae ‘na lawer iawn mwy o bobl ynddi, a rhai wedi cael lluniau ynddyn nhw:

image

A rhai ddim:

FullSizeRender-2

Mae ‘na linc fan hyn i’r eitem fu ar Heno:

Mae canlyniad casglu’r holl gerddi yn un hyfryd, fel y profwyd neithiwr. Roedd hi wir yn fraint cael bod yno, yn gwrando ar bawb yn rhannu eu rhesymau dros ddewis eu cerddi. Aeth Nic Parry i hwyl go iawn; cyfrolau o gerddi fydd o’n eu prynu o hyd, mae o wrth ei fodd efo nhw, ac roedd clywed ei resymau dros ddewis un o gerddi Mererid Hopwood yn iasol.

Hyd yn oed os nad ydech chi fel arfer yn darllen cyfrolau o gerddi, dwi’n meddwl y byddwch chi’n mwynhau hon. Mae Rhys Meirion yn teimlo y bydd hi’n denu darllenwyr newydd i farddoniaeth Gymraeg, a dwi’n cytuno. Mae ‘na rywbeth i bawb ynddi, waeth faint eich hoed.

Rhyw 100-200 o eiriau roedden ni’r cyfranwyr i fod i’w sgwennu ond ro’n i wedi drysu am ryw reswm ac roedd fy nrafft cynta i am yr Hen Benillion yn 1,000! Dyyh. Ond mae’n gas gen i wastraffu dim ac mi gaiff darllenwyr yr Herald ddarllen y drafft cyntaf hwnnw cyn Dolig.

FullSizeRender-1

Gyda llaw, mae Efa, y gyntaf yn fy nhrioleg ar gyfer pobl ifanc 12-15 oed yn y siopau! Nofel ffantasi i ydi hi, wedi ei hysbrydoli gan fy ngwenyn mêl. Bydd raid i chi ei darllen i ddeall pam.

EFA6

Mi werthais i fy nghopi cyntaf i Bethan Hughes, fu’n lyfrgellydd plant am flynyddoedd yn Sir Ddinbych. Dwi’n gweddio y bydd hi’n ei fwynhau o.

Iaw, digon o flogio, gwell i mi fynd nôl i sgwennu Llyfr 2 rŵan…

Merch y Mêl

Published Tachwedd 18, 2017 by gwanas

image

Mae’r cyfuniad o Caryl Lewis a Valériane Leblond wedi profi’n un llwyddiannus eto. Mae Merch y Mêl yn wirioneddol hudolus o ran stori a lluniau.

Dyma ddechrau’r stori:

image

Dydi Valériane ddim wedi darlunio’r geiriau yn llythrennol, ond wedi ychwanegu cefndir a lleoliad a ‘chymeriadau’ gwahanol efo’r deryn du a’r sgwarnogod a’r eira ( bydd raid i chi brynu eich copi eich hun i weld y llun yn iawn!). Rydan ni’n gwybod yn syth bod natur yn ran bwysig o’r stori.

Ac mae’n stori hyfryd, hamddenol am Elsi dawel, drist (chawn ni ddim gwybod pam fod “ei chalon hi’n drwm, a’i thafod yn drymach”, mae o i fyny i ni greu ein stori ein hunain) a’i Mam-gu, sy’n rhoi gobaith a hapusrwydd ym mywyd y ferch fach drwy ei dysgu am y gwenyn mêl.

image

Mae Elsi’n dysgu am y frenhines ac am y planhigion mae’r gwenyn yn eu hoffi.

image

Rydan ni’n mynd o un tymor o’r flwyddyn i’r llall yn araf bach, ac yn cael ein dysgu, fel Elsi, “Cofia, yn nyfnder gaeaf, y daw’r haf eto yn ei dro…’

Mi fydd pob Mam-gu wrth ei bodd efo’r stori hon. A deud y gwir, mi ddylai pawb fwynhau’r stori hon. Mae’n dysgu bod pethau wastad yn gallu newid a gwella, ac y daw eto haul ar fryn.

Mae hi hefyd yn dysgu plant (ac ambell riant o ran hynny) am enwau blodau a phlanhigion. Roedd hynny’n bendant yn fwriad gan Caryl, gan ei bod yn teimlo fod plant y dyddiau yma mewn perygl o golli geiriau a thermau o fyd natur, fel ‘bysedd y cŵn’, ‘cynffonau ŵyn bach’ a ‘meillion.’ Cytuno gant y cant. Fy hoff atgofion i o’r ysgol gynradd oedd cael mynd am ‘nature walk’ efo Mr Morgan. Ie, dyna roedd o’n eu galw nhw, ond roedd enwau’r adar a’r planhigion yn ddwyieithog. Dyw plant bach ddim yn cael cyfleon felna yn yr ysgol bellach, ac onibai fod ganddyn nhw rieni (efo’r amser a’r egni) neu nain neu daid neu fodryb i fynd â nhw am dro yn y caeau a’r coedwigoedd, bydd y termau Cymraeg yn cael eu colli.

Cafodd Caryl ei hysbrydoli hefyd gan y gwenyn mêl mae’n eu cadw ar ei fferm yng Ngoginan. Deall yn iawn eto – mae cadw gwenyn yn rywbeth hudolus ac mor, mor ddifyr.

image

Dwi newydd sgwennu nofel i’r arddegau gafodd ei hysbrydoli gan fy ngwenyn mêl i, ond mewn ffordd cwbl wahanol!

Mae merch Caryl, Gwenno wedi dechrau gofalu am y gwenyn hefyd, yn union fel Elsi yn y stori. A dwi’n siŵr bod Caryl wedi creu’r llythyren ‘G’ yn uwd Gwenno! Dyma hi, gyda llaw, yn tynnu lluniau môr-forynion yn y Steddfod yn Sir Fôn eleni:

FullSizeRender 2

Yr un lliw gwallt â Elsi – a Caryl – a’r mêl…

Llyfr i’w drysori yn bendant, ac yn anrheg Nadolig perffaith. ( £5.99 Y Lolfa)