Archifau

All posts for the month Chwefror, 2014

Llyfr am gath go iawn – Dewey

Published Chwefror 23, 2014 by gwanas

image

Ges i’r llyfr yma yn anrheg Nadolig gan fy nghyfaill, Paul, a dim ond wythnos yma dwi wedi cael cyfle i’w ddarllen. Allwn i ddim peidio a phori drwy’r tudalennau cynta yn syth bin, wrth gwrs – dwi’n tueddu i wneud hynna efo llyfrau er mwyn gwneud rhyw fath o drefn yn fy mhen – 1.) ia, argoeli’n dda – i’r pentwr wrth erchwyn y gwely, neu:
2.) hm… angen mynedd efo hwn, ei roi yn y pentwr ‘gwyliau’ neu pan na fydd gen i unrhyw beth gwell i’w ddarllen. Mae ‘na lyfrau yn fanno ers blynyddoedd, mae arna i ofn.

Beth bynnag, os ydach chi’n caru cathod, neu anifeiliaid yn gyffredinol, neu wedi gweithio mewn llyfrgell erioed, neu hyd yn oed wedi bod yn gwsmer da mewn llyfrgell, mi ddylech chi fwynhau hwn. Mi ddylai hefyd blesio plant o tua 9/10 oed i fyny sy’n darllen yn eitha da ac sy’n ysu am lyfr ffeithiol yn hytrach na nofel.

Enw’r gath ar y clawr ydi Dewey, cath gafodd ei darganfod wedi ei stwffio i mewn i’r bocs metal lle dach chi’n rhoi llyfrau pan fydd y llyfrgell ar gau. Roedd hyn yn Iowa, yr Unol Daleithiau ganol gaeaf, ac roedd y gath fach bron a rhewi, ond yn wyrthiol, mi ddoth at ei hun a chael ei mabwysiadu gan staff y llyfrgell.

A llyfr ydi hwn gan Vicki Myron, y llyfrgellydd oedd fel mam iddo fo. Mae’n hyfryd, ac allwch chi ddim peidio a dotio at gymeriad Dewey a’r effaith mae’n ei gael ar bawb. Iawn, oes, mae na elfen o Marley & Me ynddo fo, achos mae pob anifail ( go iawn) yn marw erbyn diwedd y llyfr tydi, ond mi gafodd Dewey fyw nes roedd o’n 19 oed, felly digon o amser i chi ddod i arfer efo’r syniad. A dwi wedi’ch rhybuddio chi.

Mae’n fwy na llyfr am gath, mae o am gymuned glos hefyd, a chymuned sy’n elwa o fodolaeth Dewey. Mae ‘na ffilm ‘mewn datblygiad’ ers blynyddoedd, efo Meryl Streep yn actio rhan yr awdurUnknown-5Unknown-7
ond does wybod pan/os welwn ni’r canlyniad.

Mi werthodd y llyfr fel slecs, a chael ei gyfieithu i lwyth o wahanol ieithoedd:imageimage

gyda fersiynau ar gyfer plant iau, a chloriau gwahanol, image

heb sôn am nwyddau Dewey:image

Gyda llaw, mi fydd staff llyfrgelloedd yn deall ystyr yr enw yn syth, ond i chi sydd ddim, mi gafodd ei enwi ar ôl y system o rifau sy’n cael ei ddefnyddio i roi llyfrau ar y silffoedd, fel bod modd dod o hyd iddyn nhw’n hawdd ac ychwanegu llyfrau newydd at y silffoedd heb ddrysu pethau: y Dewey decimal system, gafodd ei fathu gan Melvil Dewey yn 1876.
Unknown-6

A bellach, mae ‘na 200,000 llyfrgell mewn 35 o wledydd yn dilyn trefn Dewey.
Mi ddaw hynna’n handi i chi mewn cwis ryw dro, garantîd i chi.

Llanast a Breuddwyd Siôn ap Rhys

Published Chwefror 18, 2014 by gwanas

Dwi wedi sôn am gyfres Pen Dafad o’r blaen, ond gan fod Y Lolfa wedi’i dallt hi, ac wedi gyrru dau o’u teitlau diweddara ata i yn y post, dyma roi sylw i’r ddau:
Unknown-6<a 9781847718419

Ro’n i wedi fy nrysu braidd ar y dechrau, nes i mi sylweddoli nad un o gyfres Pen dafad ydi Llanast gan Gwen Lasarus, ond rhan o gyfres newydd Cyfres Copa ar gyfer yr arddegau ( addas i’w defnyddio yn y dosbarth). Yn sicr, mae honno’n mynd i apelio mwy at griw hÿn na chriw Pen Dafad. Mae’n hollol, gwbl wahanol i un Haf Llewelyn!

Dwi’n gweld cyfres Pen Dafad yn un ddifyr am fod pob teitl mor wahanol beth bynnag. Ond mi allai ddychmygu bod athrawon a phlant yn drysu weithiau gan eu bod yn amrywio cymaint; e.e – anelu at plant Bl 5,6,7 o’n i efo Ceri GrafuUnknown
ond ges i gais i anelu at oedran uwch, Bl 7,8,9 efo’r nesa, sef Pen DafadUnknown-1

Ond mae cynnig y fath amrywiaeth yn golygu y bydd o leia un yn siwr o blesio rhywun, am wn i!

Mae print Llanast gan Gwen Lasarus yn fwy na phrint Breuddwyd Siôn ap Rhys, efallai am fod Breuddwyd Siôn ap Rhys yn addas ar gyfer darllenwyr da Blwyddyn 6, 7, 8. A Blwyddyn 5 os ydyn nhw’n darllen yn wirioneddol dda. Nofel hanesyddol ydi hi, wedi ei gosod ym Meirionnydd yn 1590, sef cyfnod y Tuduriaid, cyfnod oedd yn bendant angen sylw yn y nofel Gymraeg.
Mae Siôn a’i frawd yn gorfod byw gyda’u ‘hewythr’ cas a chreulon ar ôl i’w mam gael ei chyhuddo o fod yn wrach a’i charcharu yn Nolgellau.
Dyma i chi’r dudalen gyntaf:image

a dyma dudalen arall sy’n egluro be ddigwyddodd i fam Siôn ac Wmffra:
image

Mi wnes i fwynhau hon, ac mi fydd athrawon yn sicr yn falch iawn o’i gweld. Mae’n dod â’r cyfnod yn fyw yn gelfydd, fesul tipyn, a dwi’n siwr y bydd yn cydio yn nychymyg y darllenwyr. Ro’n i’n hoffi’r cymeriadau’n arw, yn enwedig Wmffra, y brawd bach sydd â gallu rhyfedd i drin anifeiliaid. Mi fyddwn i wedi hoffi mymryn mwy am y fam a’r hyn ddioddefodd hi wrth gael ei chyhuddo o fod yn wrach a’i rhoi yn y carchar, ond fi ydi honno! Mae gen i ddiddordeb mewn pethau felly…

Mi fyddai T Llew Jones wedi mwynhau hon; roedd hi’n hen bryd cael nofel hanesyddol, llawn antur ar gyfer yr oedran yma, ac mi ddylai hon fod yn boblogaidd iawn. Da iawn, Haf.

Mae Llanast yn wahanol iawn i lyfrau eraill Gwen Lasarus:0862436710

0862435684<a

Mae hon yn dywyllach o lawer, ac mae'r arddull yn gwbl wahanol:
image

Y dudalen gynta ydi honna, ac mae’n hyfryd tydi? Mae hon yn nofel sy’n ymylu ar farddoniaeth yn aml, felly mi fydd yn apelio at ddarllenwyr sy’n hoffi arddull hudol, myfyriol.
dyma i chi flas arall o’r canol:

image

Hawdd iawn ei ddarllen, a stori a chymeriadau ddylai apelio at Blwyddyn 9, 10, 11. Mae gen i deimlad y bydd yn plesio merched yn fwy na bechgyn ar y cyfan, ond cofiwch roi gwybod os ydw i’n anghywir! Dwi ddim yn hollol siwr os alla i dderbyn bob dim sydd ynddi, cofiwch. ee: fyddai bachgen yn ei arddegau yn rhedeg i ffwrdd heb bres na bwyd ganol gaeaf oherwydd ei fod yn mynd i fod yn dad? Efallai y gellid egluro mwy am ei berthynas efo’i fam, ond efallai mai fi sydd angen gwybod pethau fyddai ddim yn poeni darllenwyr eraill. Rhywbeth i’w drafod yn y dosbarth yn sicr.
Mi fedrai weld hon yn codi sgyrsiau difyr, ac mi fyddai bechgyn yn sicr â barn am Sbeic – a’r ferch sy’n gyrru negeseuon tecst cas a bygythiol ato.

O, ac un peth bach arall ( dibwys efallai), ond allwn i ddim derbyn y defnydd o’r ferf ‘sboncio.’ I mi, oen bach neu gwningen sy’n sboncio. Felly roedd ‘Sbonciodd ei galon a daeth cryndod drosto’ yn fy nharo’n od ar y naw. Be oedd o’i le efo ‘neidio’? Ond unwaith eto, os mai fi sy’n bod yn ffyslyd, rhowch wybod!

Cherub

Published Chwefror 13, 2014 by gwanas

Diolch, diolch, diolch i Dafydd, mab fy nghyfnither, Sian, am fy nghyflwyno i lyfrau Cherub. image

Dwi wedi gwirioni. Llyfrau ar gyfer plant (young adult ta) ydyn nhw i fod, ond maen nhw’n cydio ynon ni oedolion hefyd. Dwi’m wedi mopio efo llyfr mor sydyn ers oesoedd – dim ond 2 dudalen gymrodd hi!
image
Yr ail lyfr yn y gyfres ydi hwn, mi ddylwn i fod wedi darllen y cynta yn gynta,image ond Class A oedd yn y llyfrgell, a doedd dim rhaid bod wedi darllen y cynta i ddeall yr ail.

Dyma sut i fachu darllenwyr!

Ar gyfer pa oed? Blwyddyn 7 i fyny yn sicr, ond os ydi plentyn yn ddarllenwr da ac yn ddigon aeddfed – a’r rhieni’n hapus, mi fydd y llyfrau yma’n apelio at Bl 6 hefyd. Maen nhw wedi eu hanelu at fechgyn, ond mi fydd merched yn eu hoffi hefyd, yn enwedig os wnaethon nhw fwynhau The Hunger Games.
image

Mae na ambell reg yma, tipyn o snogio, ac yn y llyfr penodol hwn, mae na blant yn cymryd cyffuriau a meddwi hefyd – O, a lladd… ond mae’r neges foesol yno’n gryf. Wir rwan! Mae ei roi o fel yna yn gwneud i’r cynnwys swnio’n llawer gwaeth nag ydi o. Ond mi fyswn i’n hapus iawn i fy nith 12 oed ddarllen hwn. Os dach chi’n riant nerfus, cymrwch gip arno eich hun yn gynta.

Nefi, mae’r awdur, Robert Muchamore wedi bod yn glyfar. Dwi’n gegrwth! Ond roedd o’n arfer bod yn ddic preifat doedd…

A sbiwch faint mwy o hanesion mae o wedi eu sgwennu!
image

Mae gwir angen cyfresi fel The Hunger Games a Cherub yn Gymraeg, tybed oes na gyn dditectif neu filwr neu rywun allai lenwi’r bwlch? – ac mae’n rhaid i ni beidio a bod ofn delio efo pynciau tabŵ. Hefyd, mae awduron Cymraeg yn tueddu i or-sgwennu…gormod o ddisgrifio neu fwydro a dim digon yn “digwydd”. Y plant sy’n deud, iawn!

A dwi’n gwybod bod Anni Llyn imageyn mynd i fod isio fy lladd i rwan, achos mi fydd llyfr sbeis ganddi hi yn y siopau cyn bo hir! No pressure, Anni… Edrych mlaen i’w ddarllen! Ond mae rhywbeth yn deud wrtha i mai llawn hiwmor fydd llyfr Anni “Stwnsh”…

O, ac ydi Cherub yn well na the Hunger Games? Na, ddim cweit, ond fy marn i ydi hynny. Be ydi’ch barn chi?

Cathod!

Published Chwefror 11, 2014 by gwanas

Sbiwch syniad da:image

Be am lyfrau i gathod ac am gathod i bobl sy’n caru cathod?

Wedi dod o hyd i’r rhain drwy gwales.com ond llawer iawn o rai eraill sy’n addasiadau. Dwi wedi trio dewis rhai gwreiddiol, ond mae’n anodd deud weithie tydi?
imageimageimageimageimage

Mae Jo bach a’r polyn gan Dafydd Emyr yn un gwych, ac yn ddelfrydol i’w ddarllen gan oedolyn i blant. Gwell fyth os allwch chi wahodd Dafydd ei hun i’r ysgol i’w ddarllen i’r plant! Mae o’n actor tydi, felly mae o’n gallu gwneud y lleisiau a’r synau rhyfedda.
Ac nid y fi ydi’r unig un sy’n argymell hwn- canmoliaeth ar gwales.com:
image

Ydach chi’n gallu argymell llyfrau eraill am gathod – neu i gathod?!

Llyfrau gwych i’w darllen yn uchel

Published Chwefror 11, 2014 by gwanas

Dwi’n edrych mlaen yn arw at fy ymweliad nesa â Ysgol Bro Cinmeirch, yr ysgol lle dwi’n Gyfaill Darllen. Fi ydi’r unig Gyfaill Darllen sy’n siarad Cymraeg o hyd – hyd y gwn i! Brysiwch, ysgolion ac awduron Cymraeg eraill – lle dach chi? Mae hwn yn gynllun hyfryd.
Sbiwch ar wefan patronofreading a sbiwch ar y llun yma o’r tro cynta es i i’r ysgol:

image

Dwi wedi bod yn paratoi ar gyfer dechrau Mawrth yn barod, ac wedi dewis hwn image
fel un o’r llyfrau fydda i’n eu darllen a’u trafod efo Blwyddyn 3 a 4. Yr awdures Haf Llewelyn roddodd y syniad i mi ( dyma hi)Unknown-5
a rhai o’i llyfrau plant hi:images-1images

O, a sbiwch be ddois i o hyd iddo fo ar y we – llun ohoni hi a fi!images-2
Chwiliwch yn ofalus – mi rydan ni yna, wir yr.

Beth bynnag, mwy am lyfrau Haf ryw dro eto; ‘Y Dywysoges Fach datws’ sy’n cael sylw tro ma, llyfr sy’n chwalu stereoteips. Un o hoff lyfrau Haf – a finnau rwan!
Mae’n dechrau fel hyn:image
Ond nid tywysoges fach ffrili, binc, gwynfanllyd mo Rhiannon. Pan fydd draig yn cipio’r Tywysog Rheinallt a malu’r castell a llosgi dillad prydferth, drudfawr Rhiannon, mae ei gwir gymeriad yn dod allan! Mae’n gwisgo sach datws ( dim dewis – dim dillad eraill ar ôl) ac yn mynd i geisio achub Rheinallt. Ond dwi’m yn mynd i ddeud mwy. Darllenwch o drosoch chi eich hun. Ond nid plant Bro Cynmeirch! Mi wna i ei ddarllen o i chi cyn bo hir, iawn? Wel, Blwyddyn 3 a 4. Ac efallai pawb arall hefyd. Gawn ni weld.

Stori gan Robert Munsch ydi hi, wedi ei chyfaddasu gan y diweddar Iwan Llwyd. Dwi’n siwr bod Iwan wir wedi mwynhau addasu’r llyfrau yma. Efallai y byddwch chi’n gyfarwydd â hon, un arall gan yr un awdur:image
Mae honna’n wych hefyd tydi? Hynod, hynod ddigri.

Maen nhw i gyd yn rai gwych i’w darllen yn uchel i blant iau, ond yn addas i blant Blwyddyn 3/4 ac i fyny eu darllen drostyn nhw eu hunain hefyd.
Rhowch wybod os oes gynnoch chi ffefrynnau ar gyfer eu darllen yn uchel.

Mae’r ddau lyfr yma yn rai da hefyd:image
image

Oes, digwydd bod, mae gen i stori yn y ddau – ond nifer o awduron eraill hefyd, o bob rhan o Gymru. Dwi’n bwriadu darllen stori gafodd ei hysbrydoli gan fy nith, Meg sy’n 12 erbyn hynIMG_2581
yn Ysgol Bro Cynmeirch hefyd. Camp i chi weithio allan pa un, ond mae ganddi wallt hir, eitha gwyllt…
Byddaf, mi fydda i’n cael llawer o syniadau am straeon drwy fy nheulu.

Cofiwch, rhannwch eich syniadau am lyfrau da i’w darllen yn uchel; mi fyswn i, a phawb arall sy’n dilyn y blog yma yn hynod ddiolchgar. Rhai gwreiddiol os yn bosib wrth gwrs, ond mae’r Dywysoges fach datws yn un mor dda, allwn i ddim peidio a rhoi sylw iddo fo.

Mae angen gwneud rhestr o lyfrau sy’n chwalu stereoteipio hefyd yn does? Dyma un!

Unknown

Manon wedi ei gwneud hi eto

Published Chwefror 3, 2014 by gwanas

Unknown-3

Do, mae hi wedi cyhoeddi nofel ARALL! Un fer, cofiwch, ar gyfer darllenwyr 15+ oed. Ac os na wnaiff hon hoelio sylw eich Blwyddyn 10/11 set 2/3/4/5, dw’n i’m be wnaiff. Mi fydd set 1 yn ei hoffi hefyd, bet i chi.

‘Al’ ydi’r teitl. Digon syml a hawdd ei gofio, a Manon Steffan Ros sgwennodd o, un o’r awduron prysura yng Nghymru ar hyn o bryd.
Dwi’m yn gwybod o ble mae’r holl syniadau yn dod, ond maen nhw’n llifo, ac anaml mae hi’n gwneud cam gwag efo’r un ohonyn nhw.

Yn ôl gwefan Y Lolfa, “Mae’r nofel yn ymdrin â thema ysgytwol o orfod dygymod â ffrind yn lladd ei gariad. Mae Cai’n darganfod bod Al wedi lladd Meg ar ôl noson feddw a chawn ddarganfod mwy am hanes Al trwy lygaid ei ffrind.”

Ia, Al ydi’r “dyn drwg” ond stori trwy lygaid Cai ydi hi. Cai ydi’r un mae’r darllenydd yn cydymdeimlo ag o, ond eto, wrth i ni ddeall mwy am Al, yr hogyn oedd yn byw mewn ty ‘anferthol, ac yn berffaith’, efo llond ei lofft o ‘lyfrau, DVDs, gêmau, clamp o deledu a sbîcyrs’,(mor wahanol i gartref Cai) rydan ni’n dechrau cydymdeimlo rhywfaint efo fo hefyd. Wel, mi ro’n i. Bydd raid i chi ddarllen y llyfr i weld pam.

Mae’r arddull yn syml a di-ffrils ac yn taro fel gordd. Dyma i chi flas o tua’r dechrau:image

Llyfr hawdd iawn ei ddarllen, jest y peth i’r hogia (a genod) sydd ddim yn hoffi darllen nofelau, a dim ond 72 tudalen ydi hi. Ond mi wnawn nhw fwynhau pob tudalen.

Mae’n nofel am fod yn fêts, am fagwraeth, am gariad, am sawl peth. Digon o bethau i gnoi cil drostyn nhw.

Mi wnes i deimlo am eiliad bod y diweddglo braidd yn rhy sydyn. Ond dim ond oherwydd mod i isio mwy.

Tase hon yn dewach nofel, mi fyddai’n berffaith ar gyfer setiau is y cwrs TGAU Cymraeg. Mae’n galetach a thipyn mwy tywyll na Llinyn Trôns Unknown-3
– ond plis peidiwch a thynnu honno oddi ar y rhestr! Ddim am sbel o leia.

O, a dyma sylw ar gyfer pob golygydd – a phob athro hefyd o ran hynny. Ges i ebost yn deud hyn heddiw:

Mae e’n grêt. Darllen yn rhwydd, rhwydd. Methu cael digon!

Cyfeirio at benodau cynta nofel (oedolion) dwi wedi bod yn stryffaglu a brwydro efo hi ers tua 7 mlynedd mae’r geiriau hyn. Alla i’m deud wrthach chi cymaint o ryddhad oedd darllen hynna, a dwi ar dân isio mynd yn ôl i frwydro mwy efo hi rwan tydw? Cofiwch, bosib mai gwybod hynny roedd awdur yr ebost, ond dio’m bwys gen i! Mae canmoliaeth yn mynd yn bell.

photo