Angharad Tomos

All posts tagged Angharad Tomos

Genod Gwych a Merched Medrus

Published Mai 26, 2019 by gwanas

20190526_100316

Dach chi’n cofio ddechrau’r flwyddyn am awdur yn chwilio am enwau genethod gwych a merched medrus fel rhan o’i phrosiect newydd?

Medi Jones-Jackson o Bow Street ger Aberystwyth oedd honno, rhywun sydd wedi gweithio ym myd llyfrau plant ac wedi rheoli prosiectau hyrwyddo darllen yn y gorffennol – ac mae hynny’n amlwg!

Yn union fel cyfres ‘Rebel o Ferch’, mae ‘Genod Gwych a Merched Medrus’ yn strocen o jiniys! Wedi’i hanelu at blant 5 i 10 oed yn wreiddiol (6-11 ar wefan y Lolfa, felly penderfynwch chi) mae’n gyfrol ddifyr, liwgar, addysgiadol a hwyliog am 12 o ferched ysbrydoledig o Gymru, o Jade Jones i Laura Ashley.

Mae pawb yn cael dwy dudalen, fel hyn, gyda hanes Amy Dillwyn y ddynes fusnes o Sgeti:

20190526_100444

Ac ydi, mae’r gwaith darlunio gan Telor Gwyn yn hyfryd:

20190526_100429

A’r dylunio gan Dyfan Williams. Ydyn, maen nhw’n ddau beth gwahanol! Y dylunydd sy’n penderfynu be i neud efo’r darluniau: maint, lleoliad ac ati, y ffont, bob dim.

20190526_100351

A dwi’n siŵr bod Angharad Tomos wrth ei bodd yn cael bod yng nghwmni’r rhain i gyd – clod ac anrhydedd i awdur – ieee! Ond mae ‘na ferched o bob maes yma, mynydda, nyrsio, celf, ffasiwn, meddygaeth, astroffiseg – a fy ffefryn i, cracio codau yn ystod y rhyfel. Dwi wedi bod yn Bletchley, felly roedd gen i ddiddordeb mawr yn hanes Mair Russell-Jones o Bontycymmer oedd yn wych am wneud croeseiriau a phosau – ac yn gallu siarad Amlaeneg…

A sbiwch, mae ‘na weithgareddau yn y cefn i gyd-fynd â meysydd y merched medrus:

20190526_100335

Nacydi siŵr, dydi’r pôs ddim i gyd yna, dwi isio i chi brynu’r llyfr tydw! Neu o leia ei fenthyg o’r llyfrgell, achos mi gaiff yr awdur, Medi Jones-Jackson, 8.5c am bob benthyciad wedyn. Ydi, mae o’n help mawr i awduron, wir yr – ac i’r llyfrgelloedd!

Ond dwi am gynnnwys cerdd Manon Awst i gyd:

20190526_105528

Da ‘de!

A be am gais Medi am enwau merched ifanc gwych o Gymru heddiw? Wel, mae eu henwau nhw yn y llyfr hefyd, tu mewn y clawr blaen a chefn – ddeudis i bod Medi’n jiniys, do?

Dim llun sori, bydd raid i chi brynu copi i weld os ydi eich henwau chi yna. A nefi, mae ‘na enwau da allan fanna – enwau sy’n sgrechian i gyrraedd pinacl pa bynnag faes fyddwch chi’n ei ddewis.

Llyfr sy’n werth £5.99 yn bendant. Mi wnes i ei fwynhau o’n arw, ac mi fyddwn i wedi bod wrth fy modd efo fo pan ro’n i yn yr ysgol gynradd. Mae o’n siŵr o ysbrydoli genod ifanc heddiw.

Ond mae ‘na un peth bach… sut mae sillafu enw’r iaith Sanskrit yn Gymraeg? Dwi’n meddwl mai Sanscrit ddylai o fod. Yn ôl Geiriadur yr Acadaemi – Sansgrit (yr hen fusnes c/g ma eto…) Ond am ryw reswm, mae ‘na ‘d’ wedi dod o rhywle ac mae o’n Sandscrit yn y llyfr yma. Felly pwy sy’n iawn?!

Advertisements

Barn Barn

Published Rhagfyr 14, 2018 by gwanas

Da iawn cylchgrawn Barn – sylw da fel arfer i lyfrau plant gan Gwenan Mared a Delyth Roberts.

Dyma ddwy dudalen am lyfrau i blant iau (bydd raid i chi brynu eich copi eich hun o Barn os am ei weld yn well!):

20181213_170720

A dwy arall i blant 7-11 oed:

20181213_170712

Ac yna’r arddegau:

20181213_170633

Digon o syniadau i chi yn fanna ar gyfer anrhegion Nadolig. A diolch i’r adolygwyr am dynnu sylw at y ffaith bod ‘na ddryswch weithiau ynglŷn â pha oedran darged sydd wedi ei nodi ar gyfer rhai o’r llyfrau. Ydyn, mae plant yn wahanol iawn, a rhai yn darllen yn llawer hŷn na’u hoed, ond mae’n dda cael rhyw fath o syniad, tydi?

Dwi wedi dechrau darllen Gwenwyn a gwasgod Felen gan Haf Llewelyn ac yn mwynhau’n arw.

getimg

Mae’n sôn am y cyfnod caled yn y 19eg ganrif, pan fyddai’r meistri tir cefnog yn gwneud bywydau’r werin hyd yn oed yn fwy anodd. Os oeddech chi isio gwybod pam fod y Cymry wedi dilyn Michael D Jones i Batagonia, dyma’r llyfr i chi. Ia, llyfr ar gyfer pobl ifanc, ond, fel yn achos cymaint o lyfrau tebyg, yn berffaith ar gyfer oedolion hefyd.

Mae Henriet y Syffrajet gan Angharad Tomos yn y pentwr ‘Darllen dros y Dolig’ hefyd.

getimg

Edrych ymlaen!

O, a diolch i’r dysgwyr am brynu’r nofel lefel Sylfaen sgwennais i ar gyfer cyfres Amdani:

9781912261307_large

Mae’n gwerthu’n dda, mae’n debyg. Profi bod dysgwyr yn mwynhau chydig o hiwmor yn eu llyfrau darllen? Dwi wedi ei ddeud o o’r blaen ac mi ddyweda i o eto – dydi sgwennu’n ‘ysgafn’ ddim yn hawdd!

138571a9f91d54587ebc05469299bf8c--leo-valdez-what-book

Calendr 2018 ar gyfer plant

Published Medi 13, 2017 by gwanas

DJiIWEaXoAEWjTR

Syniad gwych gan Y Lolfa! Calendr lliwgar gyda 12 llun o 12 llyfr plant gwreiddiol y Lolfa a gyhoeddwyd dros y blynyddoedd diwethaf. Mae’n cynnwys lluniau gan artistiaid fel Jac Jones, Janet Samuel, Valériane Leblond ac Angharad Tomos.

Dwi ddim wedi gweld tu mewn y calendr eto ond os oes rhywun isio prynu anrheg Nadolig i mi – mi wnaiff hwn yn champion. Dim ond £4.99 gyda llaw.

Ia, do, dwi wedi gwirioni am fod lluniau Coeden Cadi ar y clawr, ond mi faswn i isio copi beth bynnag. Mae angen mwy o bethau fel hyn yn does?  Nwyddau sy’n tynnu sylw at lyfrau a chymeriadau a darluniau gwreiddiol o Gymru.

Mae ‘na gardiau ‘Snap’ Rwdlan ar gael eisoes:

9781847719560_1024x1024

A llwythi o grysau T ac ati

1000000000027

Ac mae brand Sali Mali yn cael ei ddefnyddio’n dda hefyd:

51+ygcTuRgL._SX258_BO1,204,203,200_poster_wyddor_sali_malimawrdoli_sali_mali_1

Ond mae ‘na lawer mwy o lyfrau plant gwreiddiol da ar gael rwan, efo darluniau gwirioneddol wych. Tipyn o gambl fyddai i wasg archebu llwyth o nwyddau wedi eu seilio ar un llyfr neu gymeriad y dyddiau yma, ond drwy ddod â sawl llyfr at ei gilydd fel hyn – bingo. Da iawn Y Lolfa.

Be am bapur lapio? Papur wal? Bagiau? Sanau? Printiau o’r lluniau mewn ffrâm? Ond hyd yn oed tase pob teulu efo plant Cymraeg yn cefnogi nwyddau Cymraeg, a fyddai hynny’n ddigon i’w wneud yn fenter busnes call? Dwn i’m. Ond mi fyddai’n rhaid sicrhau bod y llyfrau a’r cymeriadau yn ddigon adnabyddus yn gyntaf, a dydi hynny ddim yn hawdd pan yn cystadlu efo’ch Peppa Pincs a’ch cymeriadau Disney.

Mae rhai o’r arlunwyr yn cynnig gwerthu eu paentiadau gwreiddiol, fel hwn o Trysorfa Chwedlau Cymru ( Gomer) gan Brett Breckon :

a11d99_794a5bebec1afea1095931edb384aa5e

Ond y llun gwreiddiol ydi o – ac mae’n £500. Ond yn werth bob ceiniog wrth gwrs! Ond efallai yn fwy addas i blant hŷn…

Be am hwn, o Hosan Nadolig ( Gomer) i blant iau? £600.

a11d99_9e591e07d1a542e6abcf5da2243372ec

Mae gan Valeriane Leblond wefan, ond dim lluniau yn ymwneud â’r llyfrau mae hi wedi eu darlunio hyd y gwela i. A dwi methu dod o hyd i wefannau Jac Jones na Janet Samuel! Dim angen gwefannau yn amlwg. A phwy ydw i i feirniadu? Mi wnes i wefan oes yn ôl ond mae o wedi diflannu!

 

Myrddin ap Dafydd

Published Mehefin 19, 2017 by gwanas

Myrddin ap Dafydd yw perchennog Gwasg Carreg Gwalch, cwmni sy’n cyhoeddi rhyw 50 o lyfrau y flwyddyn.

myrddin01p

Ond mae o hefyd yn fardd – yn brifardd hyd yn oed: fo enillodd y Gadair yn Eisteddfodau Cenedlaethol Cwm Rhymni 1990, a Thyddewi 2002.

_40810355_myrddin203

9781845273798_1024x1024

getimg-4

Ac os dach chi isio dysgu cynganeddu:

514G4iXPHmL._UY250_

Ac mae o wedi cyhoeddi llwythi o lyfrau o gerddi i blant, nifer ohonyn nhw yn ddarnau gosod mewn steddfodau:

51bnsKxMggL._SX371_BO1,204,203,200_

getimg-5.jpg

getimg-1getimg-10getimg-9.jpg51YKbro8iYL._SX324_BO1,204,203,200_ copy

Ond mae o hefyd yn awdur rhyddiaith. Mae o wedi sgwennu nifer o ddramâu, cyfres o lyfrau ar lên gwerin, a ffuglen i blant yn Gymraeg a Saesneg.

getimg-6.jpggetimg-7.jpggetimg-8.jpggetimg-3

51FE39Oc7KL._SX258_BO1,204,203,200_9781845275785.jpg

9781845276232_1024x1024

Mae o’n mynd o amgylch ysgolion yn gyson i siarad am ei gerddi a’i lyfrau.

C_8zqbuVYAAkM9T

A does dim syndod ei fod yn hoff iawn o lyfrau gan iddo gael ei fagu mewn siop lyfrau yn Llanrwst, a’i dad oedd yr awdur Dafydd Parri. Fo sgwennodd y gyfres hynod lwyddiannus am Y Llewod.

Felly Myrddin ydi’r nesa i ateb fy nghwestiynau am ei hoff lyfrau pan oedd o’n blentyn:

  1. Pa lyfrau oeddet ti’n eu hoffi yn blentyn?
  2. a) Ysgol Gynradd  – Cymraeg a Saesneg

Nofelau T Llew Jones a Thwm Siôn Cati yn arbennig, Ein Hen Hen Hanes, Jac Jamaica a nofelau Famous Five, Enid Blyton

51VKT1HC6CL._SX345_BO1,204,203,200_s-l225

9780863817779fgtdr

  1. b) Ysgol Uwchradd – Cymraeg a Saesneg

Islwyn Ffowc Elis, cyfres yr ‘Hardy Boys’ a chyfres Pocomonto – nofelau am ddau dditecif ifanc a chowboi ifanc oedd y rheiny

POCA01hb011c

 

  1. Wyt ti’n dal i ddarllen llyfrau plant? Pa rai wyt ti wedi eu hoffi’n ddiweddar?

Dwi’n hoff iawn o nofelau Michael Morpurgo – ac rydan ni wedi cyhoeddi fersiynau Cymraeg o nifer ohonyn nhw fel Ceffyl Rhyfel, Gwrando ar y Lloer a Llygaid Mistar Neb.

Dwi’n hoff o feirdd plant fel Charles Causley, Michael Rosen a Benjamin Zephaniah.

cover

Gan fy mod i’n gweithio yn y maes, mi fydda i’n darllen llawer o lyfrau plant Cymraeg hefyd – mae Gareth F. Williams ac Angharad Tomos yn ffefrynnau, Manon Steffan Ros a Caryl Lewis hefyd.

image9

angharadtomos3540-16182-file-eng-manon-steffan-ros-281-400_90579567_llyfr_y_flwyddyn_hir_res-6_28461454775_o

 

  1. Pwy ydi dy hoff ddylunydd/arlunydd llyfrau? Pam?

Dorry Spikes – dwi wedi cael pleser mawr o gydweithio efo hi ar sawl cyfrol. Mae’n wych mewn lliw ac mewn du a gwyn, yn gweld onglau a gorwelion gwahanol, ac mae ei phobol hi’n bobol ddiddorol iawn.

b222643b641ce0ff598a35548b0564e7large_Amelias_magazine_TWWDNU_Dorry_Spikes_press_weba529bc532f5924ee0ec4e5d278d2c1dd

 

  1. Be nath i ti ddechrau sgwennu?

Cael gwahoddiad i fynd i siarad mewn ysgol wnes i, ar ôl ennill cadair genedlaethol am gerdd oedd yn sôn am enedigaeth plentyn. Mi sylweddolais nad oedd gen i ddim i’w rannu efo nhw a dyma drio sgwennu am brofiadau roeddwn i wedi’u cael pan oeddwn i eu hoed nhw.Myrddin_ap_Dafydd

 

  1. Be wyt ti’n ei fwynhau fwya am sgwennu?

Mewn rhyw ffordd, dwi’n cael ail-fyw fy mhlentyndod wrth sgwennu i blant – ac mae’n syndod be sy’n dod yn ôl i’r cof! Rhannu ydi sgwennu, ac felly mae cael ymateb yr un sy’n derbyn yn bwysig iawn. Mae’n braf iawn dal i fynd o gwmpas ysgolion a chael clywed barn y plant.

11118376933_56a2a4fe33

 

  1. Dwed chydig am dy nofel ddiweddara i blant.

Mae’r Lleuad yn Goch sydd newydd ei chyhoeddi. Mae hon yn rhan o gyfres sydd ganddon ni i bobol ifanc yn creu straeon gyda chefndir darnau o hanes y ganrif ddiwethaf iddyn nhw. Yn y cefndir mae hanes y Tân yn Llŷn a thref Gernika yng Ngwlad y Basg yn llosgi ar ôl cael ei bomio gan y Ffasgwyr yn 1937. Ond stori am deulu o Lŷn ydi hi – mi gawsant eu troi allan o’u fferm i wneud lle i’r Ysgol Fomio, mae’r ferch yn dod yn agos at y rhai a losgodd yr Ysgol Fomio ac mae’r mab yn llongwr ac yn cael ei hun yng nghanol peryglon helpu ffoaduriaid o Wlad y Basg.

9781845276232_1024x1024

 

  1. Pa lyfr(au) plant sydd ar y ffordd nesa gen ti?

Mae gen i focs ar lawr y swyddfa sgwennu. Dwi wrthi’n hel pytiau am hanes y Welsh Not ar hyn o bryd a dyna fydd cefndir y nesaf.

(does a wnelo’r llun isod dim byd â’r ateb roddodd Myrddin, ond dwi’n licio’r llun – Geraint Lovgreen ydi hwnna wrth ei ochr o)

p02lbm97

Diolch, Myrddin!

 

Hoff lyfrau Angharad Tomos

Published Chwefror 8, 2017 by gwanas
ab6e18713197704aa3469e4495e13ee755bd44c2
Os nad ydach chi wedi clywed am Angharad Tomos, wel…mae’n amlwg nad ydach chi wedi clywed am Wlad y Rwla a llyfrau Rwdlan, welodd olau byd yn 1983.

Mae hi wedi sgwennu llond gwlad o lyfrau i oedolion a phlant:

ond hanesion criw Gwlad y Rwla, yn sicr ,yw’r ‘gwerthwyr gorau’. Mae brand Rwdlan fel y Star Wars Cymraeg: CDs, cardiau, teganau, llyfrau ‘sbin-off’ fel llyfrau llythrennau, llyfrau lliwio, jigsos, mygiau a chrysau T.
A tydi hi’n braf gweld nwyddau sy’n defnyddio cymeriadau Cymraeg (gafodd eu creu gan Gymraes yng Nghymru)?  Yn hytrach na’r bali mochyn pinc ‘na eto. Ffydd mewn cymeriadau a doniau Cymraeg sydd ei angen, drapia! O, ac Angharad sy’n gyfrifol am y lluniau hefyd, gyda llaw. Dim ffraeo am hawlfraint felly – call iawn, Angharad!
Ond mae ‘na lyfrau eraill i blant hŷn ganddi hefyd, fel Sothach a Sglyfath, stori ysbrydion hwyliog, llawn dychymyg ac enillydd gwobr Tir na n-Og 1994:
0862432960
Ar wefan gwales.com:
Rhoddodd George o Caerdydd i’r teitl yma ac ysgrifennodd:
“Rydw i’n meddwl bod y stori yma yn wych, wych iawn, iawn. Mae’n stori hynod wreiddiol. Mae’n stori sy’n gwneud i chi deimlo’n ofnus, ond ddim yn rhy ofnus. Mae’n addas i blant 8-11 oed.”

a rwan mae ganddi gyfres o lyfrau ffeithiol newydd sbon i blant bach, fel y ddau yma:

 

Chydig mwy o wybodaeth amdani:

Mae ganddi bump chwaer, aeth i Ysgol Dyffryn Nantlle ac mi fu’n gadeirydd Cymdeithas yr Iaith am flynyddoedd.  Mae hi wedi ennill swp o wobrau am ei sgwennu, fel Coron Yr Urdd yn 1982 am Hen Fyd Hurt; ac mae hi wedi cael Y Fedal a Gwobr Tir na n-ôg ddwywaith, heb sôn am Wobr Mary Vaughan Jones am ei chyfraniad tuag at  lenyddiaeth plant yng Nghymru. Mae’n sgwennu colofn yn yr Herald Gymraeg (sydd yn y Daily Post bob dydd Mercher) ers BLYNYDDOEDD. Dwi wrthi ers rhyw 15 mlynedd ond roedd Angharad yno ym mhell cyn fi. Ac mae hi’n hen law am brotestio – dyma lun ohoni’n protestio yn erbyn cau Llyfrgell Penygroes ( mae ei mab yna hefyd – sy’n hoffi gneud ffilmiau)

images

a dyma glawr ei hunangofiant:

220px-cyfres_y_cewri_23_cnonyn_aflonydd_llyfr

 

A dyma ei hatebion hi am ei hoff lyfrau plant:

  1. Pa lyfrau oeddet ti’n eu hoffi yn blentyn?  a) Ysgol Gynradd  – Cymraeg a Saesneg      b) Ysgol Uwchradd – Cymraeg a Saesneg

Yn Gymraeg, byddai Dad yn rhoi straeon y Mabinogi i Blant inni, (Pwyll oedd enw fy nhedi i, a Pryderi oedd tedi fy chwaer!)

pwyll

Hoffwn straeon Tylwyth Teg, a straeon Elizabeth Watkin Jones yn fwy na rhai T.Llew Jones.

519mvbpqbl-_ac_us200_

Yn Saesneg – unrhyw beth gan Enid Blyton!

images

Stopiais ddarllen am gyfnod yn fy arddegau, (ar wahân i’r llyfrau roedd yn rhaid i mi eu darllen yn yr ysgol) a wedyn yn syth i ddeunydd Islwyn Ffowc Elis a gwirioni.

islwynffowcellis

Yn Saesneg, Wuthering Heights i Lefel O, ac roedd hynny yn agoriad llygad. Bronte  i mi bob tro, yn hytrach nac Austen.

 

Wyt ti’n dal i ddarllen llyfrau plant? Pa rai wyt ti wedi eu hoffi’n ddiweddar?

Darllen mwy o rai i’r plant fenga, ond wrth i’r mab fynd yn hŷn, cefais agoriad llygad fod llawer o ddeunydd i bobl ifanc, a Manon Steffan yw fy ffefryn.

3540-16182-file-eng-manon-steffan-ros-281-400

Pwy ydi dy hoff ddylunydd/arlunydd llyfrau? Pam?

Quentin Blake – am ei steil unigryw sy’n dal hanfod cymeriad.

Be nath i ti ddechrau sgwennu?

Wrth fy modd efo’r weithred o sgwennu – mae llun ohonof tua saith efo pensil a phapur.

image

Heb deledu, roedd yn rhaid i ni’n pump ddiddanu ein hunain, a thynnu llun (yn fwy na sgwennu stori) oedd fy hoff bleser. Roedd y dasg ‘llun a stori’ bob bore yn yr ysgol gynradd yn fy mhlesio yn iawn!

Be wyt ti’n ei fwynhau fwya am sgwennu?

Trio a thrio am wythnosau i roi ffurf ar syniad, a mwya sydyn – o rywle – mae’n dod. Unwaith dach chi wedi cael ‘y llais’, rydych chi wedi torri trwodd, ac mi ddaw yn llawer haws. Ond 90% o’r amser, gwaith caled a chadw trwyn ar y maen ydi o!

Dwed chydig am dy nofel ddiweddara i blant.

Wel, ddaru’r olaf nesh i  (un am wrthwynebydd cydwybodol) i bobl ifanc ddim gweithio, felly rydw i wedi rhoi honno o’r neilltu. ‘Paent’ oedd yr un ddwytha i’w chyhoeddi ac roedd honno yn dod o brofiad personol. Dewisais ymgyrch arwyddion Cymdeithas yr Iaith fel testun, ond gan fod cychwyn honno run pryd â’r Arwisgo (1969), fe’i gosodais yn y cyfnod hwnnw. Ro’n i’n blentyn fy hun yn y cyfnod hwnnw, felly doedd dim cymaint o waith ymchwilio. Ond roedd cymaint o faterion yn codi – brenhiniaeth, gweithredu di-drais, pwysau ffrindiau, ond yn fwy na dim, pwysau ysgol uwchradd i gyd-ymffurfio.Layout 1

 Pa lyfr(au) plant sydd ar y ffordd nesa gen ti?

Nofel i bobl ifanc am hawliau merched.

  • Neges gan Bethan- Edrych mlaen, Angharad!

angharadtomos

 

 

 

Hoff Lyfrau Sian Northey

Published Tachwedd 15, 2016 by gwanas

Mi ges i ymateb da iawn i hoff lyfrau Manon Steffan, felly dyma i chi wledd arall, gan awdures arall, Sian Northey.

Mae hi’n sgwennu a barddoni ar gyfer oedolion a phlant – yn llwyddiannus iawn, a dyma rai o’i llyfrau ei hun ar gyfer plant:

images-2chwaer_fawr_blodeuwedd_llyfr

A dyma rai o’i hoff lyfrau gan awduron eraill:

1. Pa lyfrau oeddet ti’n eu hoffi yn blentyn?
a) Ysgol Gynradd  – Cymraeg a Saesneg

Mi oeddwn I wrth fy modd efo comic yr Hebog (roedd Gerallt Lloyd Owen yn athro arna i)

_89798757_hebog_collage

ac mae gen i hefyd atgofion da o athro arall, Goronwy Williams, yn darllen straeon i ni ddiwedd y pnawn a hynny pan oeddan ni y dosbarth uchaf ond un, felly tua 10 oed, a hen ddigon hen i ddarllen ar ein pen ein hunain. Dw i’n ei gofio’n darllen Y March Coch a Bandit yr Andes.

Yn Saesneg mi oeddwn I’n darllen llyfrau am ferlod – Jill and the Perfect Pony, Jill’s Gymkhana a phethau felly,

wp6c73663e_05_06

a’u darllen sawl gwaith. Yr unig un dw i wedi’i gadw ydi Ponies Plot gan C. Northcote Parkinson.

md20201643571Roedd o chydig yn wahanol – yn cael ei adrodd o safbwynt y merlod ac yn ddoniol. Llyfr arall dw i wedi’i gadw am fy mod yn hoff ohono ydi The Day the Guinea Pig Talked gan Paul Gallico.

guineapigtalked_us

b) Ysgol Uwchradd – Cymraeg a Saesneg

Mi ges i a fy ffrindiau gyfnod hir o ddarllen nofelau Agatha Christie a’u ffeirio ymysg ein gilydd. Ac mi oeddwn i, efallai am bod fy nhad yn dod a thunelli ohonynt o’r llyfrgell, yn darllen llawer iawn o sci-fi, gan gynnwys y clasur Y Dydd Olaf.

owain-owain-y-dydd-olaf

Awdur arall mae gen i atofion braf o ddarllen ei gwaith yn fy arddegau hŷn yw Oriana Fallacci – dw i’n credu mod i’n meddwl mod i’n soffistigedig yn darllen llyfrau am wleidyddiaeth a rhyfel a hawliau merched a ballu a rheini wedi eu cyfieithu o’r Eidaleg!

51ccj48zywl-_sx372_bo1204203200_

2. Wyt ti’n dal i ddarllen llyfrau plant? Pa rai wyt ti wedi eu hoffi’n ddiweddar?

Yndw siŵr! Dw i wedi bod yn darllen nofelau mewn cerddi fatha One gan Sarah Crossan gan fy mod i’n trio gwneud rhywbeth tebyg;

ac mi wnes i fwynhau Gwalia gan Llyr Titus yn arw.

getimg

Y llyfr plant diweddaraf i mi ei brynu oedd Mog y Gath Anghofus gan Judith Kerr (awdur Y Teigr a ddaeth i De). Mi oeddwn i a Cira, fy wyres 5 oed, wedi mynd i Gaerdydd ar y trên ac wedi anghofio rhoi llyfr stori yn y bag! Felly roedd rhaid prynu rhywbeth, ac mi wnaethon ni ei fwynhau’n arw.

3. Pwy ydi dy hoff ddylunydd/arlunydd llyfrau? Pam?

Shirley Hughes (llyfrau Alfie a llyfrau eraill)

91blt7IRZkL.jpgac Angharad Tomos – y ddwy ohonynt yn sgwennwyr sy’n creu lluniau, neu’n artistiaid sy’n sgwennu eu straeon eu hunain.

0862430658

Efallai mai cenfigenus ydw i! Ac mi ydw i’n hoff o lyfrau fel pethau ac yn credu bod pob rhan o’r dylunio yn bwysig – dewis ffont, pwysau papur, siap a maint y llyfr, popeth…

4. Be nath i ti ddechrau sgwennu?

Dw i ddim yn cofio dechrau, mae o mhell bell yn ôl erbyn hyn. Mi wnes i beidio sgwennu am gyfnod hir iawn, tua 15 mlynedd, a dw i ddim hyd yn oed yn cofio pam nes i ailddechrau. Ond fuoedd yna ddim cyfnod pan nad oeddwn i’n darllen.

5. Be wyt ti’n ei fwynhau fwya am sgwennu?

Dau beth – ar y pryd, y diflannu i mewn i stori. Mae o fatha darllen ond yn well. Ac wedyn, os ydi rhywbeth yn cael ei gyhoeddi, dw i’n mwynhau ymateb pobl, yn enwedig rhywun na fyswn i wedi’i ddisgwyl iddyn nhw ddarllen un o fy llyfrau i.

6. Dwed chydig am dy nofel ddiweddara i blant.

y_gwaith_powdr_mawr

Y Gwaith Powdr. Hen ffatri ffrwydron sydd bellach yn warchodfa natur ydi’r gwaith powdr. Mae o wrth ymyl fy nhŷ a phan wnes i symyd i Benrhyndeudraeth a mynd a’r ci am dro yna mi oeddwn i’n gwbod yn syth mod i isio sgwennu amdano. Ac mi oedd fy nhad yn wael yn yr ysbyty pan oeddwn I’n ysgrifennu’r llyfr felly efallai mai dyna pam fod yna hen ddyn, taid y prif gymeriad, yn wael yn y llyfr. Gyda llaw, Cira ydi enw’r prif gymeriad, fel fy wyres. Felly fe ddylwn greu cymeriadau o’r enw Jac a Cerys a Joey a Casi hefyd – dyna enwau fy wyrion eraill.

7. Pa lyfr(au) plant sydd ar y ffordd nesa gen ti?

Dw i wedi cael cais i sgwennu stori fer i blant ac mae gen i syniad da. Mi fydd hi wedi’i gosod yn y dyfodol ac yn sôn am symud o un wlad i’r llall ac am groesi ffiniau. Ond dw i’n amau mai pennod gyntaf nofel fydd hi go iawn. Ac mae hynna wedi fy atgoffa am lyfr gwych arall nes i ei ddarllen pan yn blentyn – I am David gan Anne Holm. A rŵan dw i isio darllen hwnnw eto!

515gdiohsvl

Diolch Sian!

Llyfrgell mewn blwch ffôn – a Roald Dahl

Published Medi 13, 2016 by gwanas

431428_509338602424905_1887898818_n.jpg

 

Syniad hollol wych ar Facebook ydi hwn: pan dach chi’n cymryd llyfr, rydach chi’n rhoi un arall yn ei le. Ffordd hyfryd o roi bywyd newydd i’n hen flychau coch, a’n llyfrau yr un pryd. Mi fydda i’n pasio un bron bob bore ar fy meic ( ar y ffordd gefn i Lanfachreth o Rydymain) a dwi eisoes wedi hel chydig o lyfrau i’w rhoi yno bore fory. Does ‘na’m silffoedd del fel rhain yno ond mae ‘na saer coed yn byw rownd y gornel i’r ciosg…a boi wedi ymddeol sy’n chwip  foi efo morthwl yn byw i lawr y rhiw ( dyna be dan ni’n ddeud am ‘allt’ yn y parthau hyn…).

Mi wnai adael i chi wybod sut eith hi! Dwi am roi llyfrau plant yno hefyd.

Sôn am rheiny, dwi ar ganol un gwych yn Saesneg rwan: Time Travelling with a Hamster gan Ross Welford.

51ced8ru8nl-_sx324_bo1204203200_

Dwi’n cael trafferth ei roi i lawr! A dwi’n gwybod y bydda i’n crio cyn y diwedd. Dwi wedi chwerthin gryn dipyn hyd yma ond mae gen i deimlad ym mêr fy esgyrn… gawn ni weld. Mae’n sicr yn o’r llyfrau prin ‘na sy’n gweithio ar gyfer plant ac oedolion.

Ie, llyfr Saesneg, ond ro’n i jest isio rhoi sylw i awdur plant ar wahân i Roald Dahl heddiw…

14359229_10154534714034777_1822123112638276331_n

Ydi, mae ei lyfrau o’n arbennig o dda – ond nid yn plesio pawb – mae hynny’n amhosib – mae pawb yn hoffi pethau gwahanol tydyn? Ac ydi, mae o’n haeddu sylw, ond dydi o rioed wedi stopio cael sylw nacdi?

Dyna pam wnes i ddweud y pethau wnes i eu dweud ar Radio Cymru neithiwr ar Dan yr Wyneb http://www.bbc.co.uk/programmes/b07v811y

a bore ‘ma ar Taro’r Post: http://www.bbc.co.uk/programmes/b07tllwh

Ond i ateb y cwestiwn: be ydi dy hoff lyfr Dahl? Charlie and the Chocolate Factory, yn bendant.images

Y clawr ar y chwith oedd gynnon ni.

A dwi ddim yn erbyn Dahl o bell ffordd! Newydd neud gweithdy sgwennu yn y Llyfrgell Genedlaethol yn defnyddio’r BFG fel ysbrydoliaeth, a dyma lun neu ddau:

image-7

image-2

Do, gawson ni goblyn o hwyl, felly diolch Roald Dahl – a’r Roald Dahl Foundation sy’n ariannu llawer iawn o’r gweithgareddau dathlu ‘ma.

Mae ‘na fwy o lyfrau gwreiddiol i blant bach gan Y Lolfa erbyn hyn gyda llaw:

Dau lyfr newydd sbon yng nghyfres boblogaidd Cyfres am Dro, sy’n rhan o gynllun darllen Darllen mewn Dim ar gyfer plant y Cyfnod Sylfaen:

sitemgr_photo_19014

9781784612795_large

 Llyfrau ffeithiol  am fyd natur ydyn nhw, gan Angharad Tomos. Hi sydd wedi gwneud y lluniau o gymeriadau Gwlad y Rwla hefyd. Yn Ar y Traeth mae modd dysgu am y llanw a thrai, am y creaduriaid, yr anifeiliaid mawr a bach, a’r planhigion sy’n byw ar lan y môr. Yn Dydd a Nos mae Rwdlan a’r Dewin Dwl yn mynd ar daith drwy’r dydd a’r nos gan ddysgu am ddiwrnodau, yr haul a’r lleuad, y sêr a’r planedau.

Hyfryd.