Gwobr Tir na Nog

All posts tagged Gwobr Tir na Nog

Trwy’r Darlun

Published Mai 17, 2017 by gwanas

Dw i newydd orffen hon, ac yn methu credu nad o’n i wedi ei darllen cyn hyn, na chwaith bod neb WEDI DEUD WRTHA I Y BYDDWN I’N EI MWYNHAU HI GYMAINT! Felly dw i’n deud wrthach chi, rwan, iawn?

image

Os ydach chi, fel fi, yn hoffi straeon ffantasi am fydoedd eraill od, llawn hud a lledrith a chreaduriaid annisgwyl (fel y Cnorc – caru fo!) sy’n dangos chwip o ddychymyg ar ran yr awdur, mae hon yn WYCH!

image

Nofel gyntaf erioed Manon Steffan Ros oedd hon, nôl yn 2008. Sbiwch ifanc ydi hi yn y llun! Nid ei bod hi’n edrych yn hen rwan, wrth gwrs…

Mae’r nofel wedi ei hanelu at blant 9-13 oed fel rhan o Gyfres yr Onnen. Bachgen ydi’r prif gymeriad – Cledwyn, sydd ar fin mynd i Ysgol Uwchradd Tywyn, ond mae ei chwaer fawr o, Siân yn bwysig iawn i’r stori hefyd. Be wnes i ei fwynhau ydi’r ffaith nad oes yr un o’r ddau gymeriad yn berffaith, ond rydan ni’n dal i’w hoffi nhw – efallai oherwydd hynny. Dan ni’n gallu credu eu bod nhw’n wir, ac o’r herwydd, mae’r byd trwy’r darlun yn teimlo’n wir hefyd.

Mi wnes i hefyd fwynhau’r ffaith ei bod wedi ei gosod yn gadarn yn ardal Tywyn ac Aberdyfi. Mae ‘Clychau Aberdyfi’ yn bwysig ynddi er enghraifft – cân ro’n i wedi credu oedd yn un draddodiadol Gymreig, ond na, mae’n debyg mai ymddangos yn Saesneg wnaeth hi gynta, yn 1785! Hm…be nesa?

Ta waeth, mi wnes i syrthio mewn cariad efo cymeriad Gili Dŵ, sy’n methu deud ‘r’, ac mi wnewch chithau hefyd. Mi fydd y Marach a’r Abarimon yn aros yn y cof hefyd, a’r hen Gnorc bach druan. O, a gesiwch ble mae Gili Dŵ yn byw? Yn ‘Pendramwnwgl’! Sef enw fy hoff gân erioed gan dad Manon, Steve Eaves.

Dyma i chi dudalen yn agos at ddechrau’r stori i roi blas i chi:

image

Ia, eich gadael ar ymyl y dibyn yn fanna – neu ar ‘glo crog’ fel y cafodd ei benderfynu gan Elgan o Ysgol Cerrig-y-drudion ar raglen radio Aled Hughes bore ma – dyna fydd y term swyddogol am ‘cliffhanger’ o hyn ymlaen. Diolch am siarad cystal am lyfrau a dy lyfrgell, Elgan! Hen bryd cael barn plant am lyfrau plant, yn hytrach nac oedolion dragwyddol!

Gyda llaw, dyma ddarn gafodd ei gyhoeddi ar gwales.com pan gafodd Trwy’r Darlun ei gyhoeddi gyntaf:

Cafodd Manon y syniad am y stori ar ôl genedigaeth ei mab, Efan, yn 2005. Teimlodd dristwch na fyddai ei mab byth yn dod i adnabod ei Nain, oherwydd collodd Manon ei mam i gancr yn 2003. Yn hytrach na gweld ei Nain mewn hen luniau’n unig, penderfynodd Manon lunio stori’n cynnwys ei mam fel un o’r prif gymeriadau, gan obeithio y byddai Efan yn adnabod ychydig mwy arni drwy’r stori yn y dyfodol.
Mae sawl elfen arall o fywyd yr awdures ifanc yn cael eu hadlewyrchu yn y nofel. Gwlad hudol Crug yn y stori yw ardal enedigol ei mam ym Mryncrug; mae cymeriad Cledwyn yn y nofel wedi deillio o lun o hen berthynas iddi; ac mae Manon bellach yn byw yn ardal Aberdyfi, lle mae’r prif gymeriadau’n byw.

Meddai Meinir Edwards, Golygydd Y Lolfa, “Dyma nofel ffres, llawn dychymyg. Mae Manon Steffan Ros yn awdures ifanc, newydd, gyffrous. Rwy’n siwr y clywn ni dipyn mwy amdani hi, a’i nofelau, yn y dyfodol.”

Roeddet ti’n iawn, Meinir! Mi enillodd y dilyniant, Trwy’r Tonnau, wobr Tir naN-og a dwi’n ysu i ddarllen honno rwan.

Gareth F Williams (a Phenwythnos Anferthol Caernarfon)

Published Hydref 2, 2016 by gwanas

garethfwilliams

Fel y llun uchod dwi’n cofio Gareth F – y wên a’r llygaid direidus, llawn sglein. Ond mae’r wên a’r sglein wedi’n gadael, gan adael anferth o dwll yn y byd llyfrau Cymraeg ac ym mywydau pawb oedd yn ei nabod.

Roedd o’n gariad o foi ac yn awdur gwych, fel mae’r ffaith ei fod wedi ennill Gwobr Tir na-nOg chwe gwaith yn ei brofi. Roedd ei lyfrau ar gyfer oedolion yn rai arbennig – yn enwedig Awst yn Anogia, y llyfr Cymraeg gorau i mi ei ddarllen erioed.

image

Ond blog am lyfrau plant a phobl ifanc ydi hwn i fod, ac roedd Gareth wrth ei fodd yn sgwennu ar gyfer yr oedran yna – am ei fod o’n dal mor ifanc ei hun yn ei ffordd o feddwl a’i agwedd at fywyd, am wn i.

Mae ‘na nifer ddarllenodd ‘O ddawns i Ddawns’ ac ‘Adref heb Elin’ 220px-o_ddawns_i_ddawns_llyfr

1843236818_2_13  yn ystod eu dyddiau ysgol yn y 1990au yn dal i’w cofio’n glir, flynyddoedd yn ddiweddarach.

Mae ‘Anji’ ( ar gyfer yr arddegau) hefyd yn gampwaith,

41s52hsimil-_ac_us160_   a’r darn am y fam yn poenydio ei merch drwy actio bod yn fochyn ymysg y pethau mwya pwerus i mi eu darllen erioed.

images-1 Roedd ‘Hwdi’ mor frawychus, mi fu’n rhaid i mi ei rhoi i lawr i gael fy ngwynt ataf cyn medru dal ati. Roedd o’n wych am greu tensiwn: Jara, Y dyn gwyrdd, Tacsi i’r tywyllwch, y ddwy nofel am y Ddwy Lisa, Eira Mân, Eira Mawr…

220px-jara_llyfrimages-210378692

Roedden nhw i gyd yn dywyll a chelfydd a hynod, hynod gyffrous.

Roedd y ddwy ddiweddar: Y Gêm a Cwmwl Dros Y Cwm yn gampweithiau oedd yn dod â hanes yn fyw i bobl ifanc – ac oedolion.

 

Roedd ganddo ddychymyg ffantastic, hynod weledol ac roedd Ifor ap Glyn isio gwneud ffilm o Mei ling a Meirion,

images-3  nofel fer ( ar gyfer oedolion) wedi ei gosod yn ardal Porthmadog, oedd mor annwyl iddo fo. Ond roedd y rhan fwya o’i nofelau â photensial ffilm ynddyn nhw.

images-5415uvk7v8l-_ac_us160_

Mi fydda i wastad yn annog bechgyn sydd ddim yn hoffi ffuglen i ddarllen hwn:

images-4

Rhyfedd o Fyd – Llyfr am y creaduriaid (neu’r bwystfilod) rhyfedd mae rhai yn dweud sy’n bod go iawn, fel Bigfoot, anghenfil Loch Ness ac ati. Gwnaeth Gareth gryn dipyn o ymchwil i mewn i’r pwnc ar gyfer hon, ond roedd o’n gwybod gryn dipyn beth bynnag gan fod creaduriaid o’r fath wedi bachu ei ddychymyg ers ei blentyndod.

Os nad ydach chi wedi darllen un o lyfrau Gareth eto, gwnewch. Mae ‘na ddigonedd yn y siopau ( ar wahân i Awst yn Anogia – sydd allan o brint ond falle y caiff ei ailgyhoeddi rwan?) neu ewch i’ch llyfrgell leol. Un ffordd o gadw’r atgof am rywun yn fyw ydi drwy ddarllen eu geiriau nhw.

A thrwy ddathlu eu gwaith a’u bywyd nhw, fel y digwyddodd efo Roald Dahl eleni. Braf fysa cael diwrnod i ddathlu Gareth F ryw dro.

Roedd Penwythnos Anferthol Caernarfon mor llwyddiannus, dwi’n siwr y gwelwn ni rywbeth tebyg eto. Mi ges i’r fraint o roi gweithdy creu cewri yng ngardd gefn siop Palas Print, a dyma rai lluniau i chi dynnwyd gan Iolo Penri. Dwi wedi eu dwyn o dudalen FB Palas Print, ond dwi’n siwr y byddan nhw’n fodlon i mi wneud hynny!

Mi ges i goblyn o hwyl efo’r criw, a gwirioni efo’u doniau a’u syniadau nhw – rhai yn hollol boncyrs! Mi fysa Roald Dahl –  a Gareth F wedi gwirioni hefyd.

Gwobrau Tir Na N-og 2016

Published Mehefin 2, 2016 by gwanas

Ddeudis i yndo! ‘Gwalia’ gan Llyr Titus enillodd y categori uwchradd yng Ngwobrau Tir Na N-og eleni. Llongyfarchiadau!

getimg

Dwi’n dal ddim wedi darllen y ddau arall oedd ar y rhestr fer uwchradd, ond roedd ‘na raglen ddifyr am bob llyfr ar y rhestr  ar ‘Heno’ nos Lun.

Dyma’r linc os na welsoch chi hi:

http://www.bbc.co.uk/programmes/p03vjj9y

Roedd hi’n gystadleuaeth dda, yn sicr. A llongyfarchiadau i Sian Lewis a Valériane Leblond, enillwyr y categori cynradd, am eu cyfrol ‘Pedair Cainc y Mabinogi’.

_89866838_tirnanog

Mi wnaethon nhw guro fy llyfr i a Janet Samuel: ‘Coeden Cadi’, ond roedden ni, y rhai na enillodd, â syniad golew nad oedden ni wedi ennill ers tro…os nad ydech chi wedi clywed dim erbyn rhyw wythnos cyn Steddfod yr Urdd, dyna ni, dach chi’n gwybod eich bod chi wedi colli – eto! Na, dwi’m yn ddig o gwbl – ro’n i’n amau’n gryf mai’r gyfrol hon fyddai’n mynd â hi. Mae’n un dda, yn dangos ôl gwaith mawr.

Unknown

Roedd safon y lluniau eleni yn ardderchog, ac os fyddwch chi’n prynu Golwg heddiw, mae ‘na erthygl am y 4 darlunydd oedd ar y rhestr fer:

FullSizeRender

Ac wythnos nesa, mi fydd ‘na erthygl am Gordon. Dwi’n deud dim mwy, ond mae Gordon yn dipyn o foi.

Cofiwch roi gwybod am unrhyw lyfrau Cymraeg ( gwreiddiol!) sy’n eich plesio – neu beidio.

Rhywbeth da allan ar gyfer Steddfod yr Urdd? Dwi’m wedi gallu mynd. Bw hw. Poen/arthritis/nerf femoral/dim mynedd egluro’r stori dragwyddol… mi wnai sgwennu nofel am arthritis a methu cerdded rhyw dro!

 

 

 

 

Gwalia, Llŷr Titus

Published Ebrill 15, 2016 by gwanas

getimg

Dwi ddim yn gallu canmol digon ar hon! Un newydd yn y gyfres Strach gan Wasg Gomer, cyfres ar gyfer plant 9-11 oed yn fras (ac oedolion fel fi). A stori ffuglen-wyddonol (sci-fi) am unwaith! Ieeee!

Mae’r awdur, Llŷr Titus o Frynmawr, Llŷn, wedi profi ei fod yn un o’r bobol brin yna sy’n gallu sgwennu llyfrau yn ogystal â dramau ( mae o’n cael hwyl ar rheiny hefyd). Mae hon yn llifo fel triog melyn dros ddarn o dôst poeth; mae’r dawn deud yn hyfryd ond ddim yn tynnu gormod o sylw at ei hun. Y stori a’r cymeriadau sy’n bwysig, ac mae o wir yn dallt be sy’n bwysig mewn stori ffuglen-wyddonol.

A merch ydi’r prif gymeriad! Mae o wedi ei dallt hi… ( gweler The Hunger Games, Divergent…) Oes, mae ‘na fechgyn ynddi hefyd wrth reswm, ond Elan, sydd wedi byw ar long ofod erioed (wel, fwy neu lai), ydi’r seren.

Dyma’r broliant: “Cawn ddilyn taith Elan a’i ffrindiau ar long ofod wrth iddynt deithio o blaned i blaned. Ond tybed beth fydd yn digwydd wrth i’r llong gyrraedd planed newydd sbon? Mewn byd lle nad yw popeth yn ymddangos fel y dylent daw Elan ar draws cymeriadau rhyfedd iawn ar hyd y daith.”

Mae ‘na fanylion bach hyfryd yma a dychymyg wnaeth i mi chwerthin yn uchel. Mi fyddwch chi hefyd. O ddifri, rwan. Does dim rhaid i chi fod yn ffan o straeon am y gofod i hoffi hon.

Dyna pam ei bod hi ar restr fer Gwobr Tir na n-Og 2016 yn y categori uwchradd.

Mae Stori Cymru  gan Myrddin ap Dafydd  (Carreg Gwalch) getimg.php

a Paent!  gan Angharad Tomos (Carreg Gwalch eto)

getimg-1.php    ar yr un rhestr, a dwi’m wedi darllen rheiny eto ond mi fydd yn rhaid iddyn nhw fod yn wych i guro hon – yn fy marn i.

Tipyn o gamp ydi sgwennu nofel gyntaf cystal â hon, ac mae o’n ifanc – mae o’n dal yn  fyfyriwr (ymchwil) ym Mhrifysgol Bangor, felly mae ‘na obaith am lwyth o nofelau tebyg.

O, ac mae o’n gyn-aelod o Sgwad Sgwennu Gwynedd, felly mae hynna’n egluro lot tydi?

Diolch i Lleucu a’i mam, Nia Peris, am dynnu fy sylw at Gwalia gyda llaw – gwneud sylw ar y blog ma wnaethon nhw – a dwi’n dal i ddisgwyl dy sylwadau di amdani, Lleucu!

Llyfrau Steddfod yr Urdd

Published Mai 30, 2014 by gwanas

O, ffiw! Wedi llwyddo i gyrraedd y blog yma eto o’r diwedd. Ges i ryw gremlins oedd yn fy rhwystro am ryw reswm. Panicio? Fi?!

Iawn, cymaint i’w ddeud. Yn gynta, cofio clawr Ceri Grafu?
Unknown

Wel, bnawn Llun, mi wnes i gyfarfod y ferch ar y clawr am y tro cynta rioed! Ffion, a dyma hi fel mae hi heddiw:image

Dydi hi’m yn gwisgo fel yna fel arfer, cofiwch. Roedd hi’n un o’r 3 wisgodd fel Gwylliaid ar gyfer ‘seremoni’ anffodus yn y pafiliwn ddydd Llun, pan roedd pawb i fod i weld a chlywed fidio am y llyfr:
image

Ond bu gremlins technegol… Bosib y bydd modd cynnwys y fidio hwnnw ar y blog yma rhyw dro, gawn ni weld – achos dwi’m wedi ei weld o eto!

Ta waeth, dwi wedi arwyddo sawl copi, a dyma’r cwsmer cyntaf, Gweltaz Davalan o Ddinas Mawddwy:
image
Ges i wybod heddiw ei fod o wedi’i orffen o’n barod! A do, mi nath o fwynhau. Dwi’n rhy wylaidd i ddeud mwy… 🙂

Mae’n debyg i seremoni Gwobr Tir na Nog fynd yn llawer gwell na f’un i, a llongyfarchiadau mawr i Haf a Gareth F! Dau enillydd teilwng iawn, iawn, a dyma’r llyfrau enillodd y wobr iddyn nhw:
image
image

Dwi wedi darllen un Haf, a mwynhau’n arw, ond eto i weld un Gareth. Mi wnai, ond dwi’m isio i’r blog yma fynd yn ormod o GarethFest! Welsoch chi be wnes i fanna? Gareth (F)est? Ia, ocê, braidd yn amlwg ma siwr.

Llongyfarchiadau hefyd i Llio Maddocks am ennill y Goron!
image
Edrych ymlaen at ddarllen nofel ganddi o fewn y blynyddoedd nesaf. Mae’r hogan yn gallu sgwennu… Dewi Prysor a fi wedi mwynhau ei gwaith hi’n arw.

A sbiwch hwyl ges i efo rhai eraill o’r criw oedd ar y llwyfan efo fi!
image

Ia, fo ydi o…