Gwenyn mêl

All posts tagged Gwenyn mêl

Merch y Mêl

Published Tachwedd 18, 2017 by gwanas

image

Mae’r cyfuniad o Caryl Lewis a Valériane Leblond wedi profi’n un llwyddiannus eto. Mae Merch y Mêl yn wirioneddol hudolus o ran stori a lluniau.

Dyma ddechrau’r stori:

image

Dydi Valériane ddim wedi darlunio’r geiriau yn llythrennol, ond wedi ychwanegu cefndir a lleoliad a ‘chymeriadau’ gwahanol efo’r deryn du a’r sgwarnogod a’r eira ( bydd raid i chi brynu eich copi eich hun i weld y llun yn iawn!). Rydan ni’n gwybod yn syth bod natur yn ran bwysig o’r stori.

Ac mae’n stori hyfryd, hamddenol am Elsi dawel, drist (chawn ni ddim gwybod pam fod “ei chalon hi’n drwm, a’i thafod yn drymach”, mae o i fyny i ni greu ein stori ein hunain) a’i Mam-gu, sy’n rhoi gobaith a hapusrwydd ym mywyd y ferch fach drwy ei dysgu am y gwenyn mêl.

image

Mae Elsi’n dysgu am y frenhines ac am y planhigion mae’r gwenyn yn eu hoffi.

image

Rydan ni’n mynd o un tymor o’r flwyddyn i’r llall yn araf bach, ac yn cael ein dysgu, fel Elsi, “Cofia, yn nyfnder gaeaf, y daw’r haf eto yn ei dro…’

Mi fydd pob Mam-gu wrth ei bodd efo’r stori hon. A deud y gwir, mi ddylai pawb fwynhau’r stori hon. Mae’n dysgu bod pethau wastad yn gallu newid a gwella, ac y daw eto haul ar fryn.

Mae hi hefyd yn dysgu plant (ac ambell riant o ran hynny) am enwau blodau a phlanhigion. Roedd hynny’n bendant yn fwriad gan Caryl, gan ei bod yn teimlo fod plant y dyddiau yma mewn perygl o golli geiriau a thermau o fyd natur, fel ‘bysedd y cŵn’, ‘cynffonau ŵyn bach’ a ‘meillion.’ Cytuno gant y cant. Fy hoff atgofion i o’r ysgol gynradd oedd cael mynd am ‘nature walk’ efo Mr Morgan. Ie, dyna roedd o’n eu galw nhw, ond roedd enwau’r adar a’r planhigion yn ddwyieithog. Dyw plant bach ddim yn cael cyfleon felna yn yr ysgol bellach, ac onibai fod ganddyn nhw rieni (efo’r amser a’r egni) neu nain neu daid neu fodryb i fynd â nhw am dro yn y caeau a’r coedwigoedd, bydd y termau Cymraeg yn cael eu colli.

Cafodd Caryl ei hysbrydoli hefyd gan y gwenyn mêl mae’n eu cadw ar ei fferm yng Ngoginan. Deall yn iawn eto – mae cadw gwenyn yn rywbeth hudolus ac mor, mor ddifyr.

image

Dwi newydd sgwennu nofel i’r arddegau gafodd ei hysbrydoli gan fy ngwenyn mêl i, ond mewn ffordd cwbl wahanol!

Mae merch Caryl, Gwenno wedi dechrau gofalu am y gwenyn hefyd, yn union fel Elsi yn y stori. A dwi’n siŵr bod Caryl wedi creu’r llythyren ‘G’ yn uwd Gwenno! Dyma hi, gyda llaw, yn tynnu lluniau môr-forynion yn y Steddfod yn Sir Fôn eleni:

FullSizeRender 2

Yr un lliw gwallt â Elsi – a Caryl – a’r mêl…

Llyfr i’w drysori yn bendant, ac yn anrheg Nadolig perffaith. ( £5.99 Y Lolfa)

Advertisements

Llyfrau am natur i blant bach

Published Mehefin 23, 2014 by gwanas

imageimageimageimage

Dyma i chi bedwar llyfr bach hyfryd o syml, Cymreig – a gwreiddiol am natur. Mae Cyfres Am Dro yn rhan o gynllun Darllen Mewn Dim gan Angharad Tomos ac yn defnyddio cymeriadau Gwlad y Rwla i helpu plant bach i ddysgu darllen a dysgu am natur yr un pryd.

image
Y pry glas ydi hwnna gyda llaw!

Maen nhw i gyd yn darlunio nodweddion o goed /adar ayyb gwahanol mewn iaith syml efo lluniau clir, ac yn defnyddio dyfyniadau o gerddi adnabyddus bob hyn a hyn:

image
image

Mi fydd plant bach wrth eu bodd efo’r rhain, ac am bris o £3.95 yr un, mi ddylai’r rhieni a’r ysgolion fod yn eitha hapus hefyd.

Mae na ddewis o enwau gogleddol/deheuol ar gyfer ambell beth, ond ro’n i’n synnu nad oedd ‘pry lludw’ yn ddewis ar gyfer y wrachen ludw/pry pren. Ond fi ydi honno.

Mae ‘na un camgymeriad yn y llyfr Creaduriaid Bach yn anffodus. Llun o nyth/cwch gwenyn meirch/cacwn/wasps sydd yn fan hyn, nid un gwenyn mêl… O wel! Mae gwaith addysgu oedolion hefyd; dwi wedi cael fy ngalw i weld haid o wenyn mêl fwy nag unwaith, dim ond i weld mai gwenyn o fath cwbl wahanol ydyn nhw bron bob tro.
image

Ond ar wahân i hynna, mae’r rhain yn hyfryd – ac yn WREIDDIOL! Adnoddau perffaith ar gyfer y Cyfnod Sylfaen.