Gareth F Williams

All posts tagged Gareth F Williams

Tlws Mary Vaughan Jones 2018

Published Hydref 20, 2018 by gwanas

Dyma i chi golofn sgwennais i ar gyfer Yr Herald Gymraeg wythnos dwytha:

Drinking pint in The Inklings pub, The Eagle & Child

Bob tair blynedd, bydd Cyngor Llyfrau Cymru yn cyflwyno tlws er cof am yr awdures Mary Vaughan Jones, ‘mam’ Sali Mali a Jaci Soch a chymaint o gymeriadau eraill helpodd genedlaethau o blant i ddysgu a mwynhau darllen.
250px-SaliMali
Hogan o ardal Llanrwst oedd hi, aeth yn athrawes ac yna’n ddarlithydd yn Y Coleg Normal, Bangor.
Bu farw yn 1983, ac yn 1985, dechreuwyd cyflwyno’r tlws i unigolion a wnaeth gyfraniad arbennig i faes llenyddiaeth plant yng Nghymru.

Dp207_dWwAAHphn
Dros y blynyddoedd, mae’r wobr wedi’i chyflwyno i’r mawrion, fel Ifor Owen, Emily Huws, T. Llew Jones, W. J. Jones, Roger Boore, J. Selwyn Lloyd, Elfyn Pritchard, Mair Wynn Hughes, Angharad Tomos, Jac Jones a Siân Lewis.
Ac eleni, y diweddar Gareth F Williams sydd wedi ei hennill a bydd yn cael ei chyflwyno i deulu Gareth mewn seremoni arbennig ym Mhortmeirion nos fory, sef nos Iau, 18 Hydref.
Dwi mor falch ei fod yn cael ei anrhydeddu fel hyn. Cyn iddo fo’n gadael ni mor greulon o fuan, llwyddodd Gareth i ysgrifennu ugeiniau o gyfrolau ar gyfer plant, pobl ifanc ac oedolion, ac mae pob un wan jac ohonyn nhw yn werth eu darllen. Enillodd o Wobr Tir na n-Og chwe gwaith (dwi’m yn meddwl bod neb arall wedi dod yn agos), ac yn 2015, pinacl ei yrfa, enillodd wobr Llyfr y Flwyddyn am ei nofel epig ar gyfer oedolion, Awst yn Anogia.
A rŵan, ac yntau ddim yma i roi’r wên annwyl ’na, mae o’n ennill gwobr arall. A deud y gwir, dwi bron yn siŵr mai hon ydi’r wobr fyddai wedi golygu fwya iddo fo; roedd o wrth ei fodd yn sgwennu ar gyfer plant a phobl ifainc, a dyma’r clod uchaf posib yn y maes. Diolch yn fawr i’r Cyngor Llyfrau am ei anrhydeddu fel hyn.
Bydd rhai o ddisgyblion Ysgol Eifionydd yn darllen a pherfformio eu hoff ddarnau o’u hoff lyfrau ganddo ar y noson, a dwi’n edrych ymlaen i’w clywed nhw na fu’r ratsiwn beth.

9780862432287

Pan fydda i’n meddwl am Gareth, mi fydda i’n meddwl am dŷ yn llawn llyfrau – ar silffoedd, ar lawr, ar ddesg a byrddau – bob man. Rhywbeth tebyg i fy nhŷ i a bod yn onest, a’r math o dŷ sy’n gwneud i mi wenu. Efallai bod tai taclus â dim llyfrau yn y golwg yn plesio cylchgronau sgleiniog fel Ideal Home a Hello ac ati, ond dydyn nhw’n gwneud dim lles i ddyfodol eich plant chi!

Reading Rupert - Christmas 15

Mae’n ffaith: mae astudiaeth ar y cyd rhwng prifysgolion yn Awstralia a Nevada wedi darganfod bod cael eich magu mewn tŷ llawn llyfrau, hyd yn oed os nad ydech chi’n eu darllen nhw, yn gwella eich canlyniadau addysg – a chyfoeth – ac IQ. Nid dim ond o ran eich sgiliau iaith ond o ran mathemateg a thechnoleg gwybodaeth hefyd.
Nid y darllen fel y cyfryw oedd yn gwneud y gwahaniaeth, mae’n debyg. ‘Mae’n anodd iawn rhoi eich bys arno,’ meddai Dr Sikora, prif awdur yr astudiaeth, ‘mae ’na fwy iddi na deud “jest darllena lwyth o lyfrau.” Mae’n ymwneud â bod o gwmpas llyfrau a phobl sy’n darllen. Mae’n bwysig i blant ifanc weld eu rhieni a phobl eraill yn amgylchynu eu hunain â llyfrau.’
house-full-of-books-21-portfolio
Pobl o wledydd fel Estonia, Norwy a Gwlad Tsiec oedd â’r nifer fwya o lyfrau yn eu tai pan oedden nhw’n 16. Cyfartaledd o 218 llyfr yn Estonia, dim ond 143 ym Mhrydain (dim clem faint o Gymru gafodd eu holi), 125 yn Nghanada a 114 yn yr Unol Daleithiau. Twrci oedd â’r nifer lleiaf o’r astudiaeth – 27 llyfr. Ond Norwy oedd â’r nifer fwya o bobl gyda thros 500 llyfr yn eu tai.
A dyma i chi ganlyniad diddorol: roedd gan oedolion gyda graddau prifysgol, ond oedd wedi eu magu gyda llai o lyfrau, yr un lefel llythrennedd â phobl oedd wedi gadael yr ysgol yn 15 oed, ond oedd wedi byw mewn tai llawn llyfrau.

Roedd y gwahaniaeth mwya ymysg pobl oedd wedi eu magu â llai o bres a manteision, felly gallai teuluoedd tlawd heddiw leihau’r gagendor addysg drwy ‘addurno’ eu cartrefi â llyfrau. Syml!

Felly faint o lyfrau oedd o’ch cwmpas chi yn 16 oed? Doedd gynnon ni ddim gymaint â hynny gan fod Mam yn mynnu rhoi ein hen lyfrau plant i aelodau eraill y teulu estynedig dragwyddol, ond wedi deud hynny, roedd hynny’n gweithio ddwy ffordd: roedden ni’n cael llyfrau ail law gan amrywiol fodrybedd yn weddol gyson. Mi fyddwn i’n cael llyfrau fel anrhegion pen-blwydd a Nadolig yn rheolaidd, ac yn eu trysori. Ond y fan llyfrgell oedd gwir ffynhonell ein deunydd darllen ni, a byddai’n rhaid rhoi’r rheiny yn ôl, wrth gwrs.

Mi fydda i’n dal i ddefnyddio ein llyfrgell leol yn aml, a diolch byth fod y lle yn dal yn agored, achos dwi wedi prynu a derbyn cannoedd ar gannoedd o lyfrau dros y blynyddoedd. Gormod a bod yn onest, gan mod i’n dechrau rhedeg allan o le i’w cadw, ac yn mynd â bocseidiau i siopau elusen pan fydd yr awydd i ddystio neu hŵfro yn codi (na, dydi hynny ddim yn digwydd yn aml…)

Mae rhai’n deud nad oes y fath beth â gormod o lyfrau, ond mae’n dibynnu ar faint eich tŷ chi tydi!
lessmore-screenshot

Dyma i chi ambell ddyfyniad am ddarllen sydd wedi fy nifyrru dros y blynyddoedd:
‘“Clasur” – llyfr y bydd pobl yn ei ganmol ond ddim yn ei ddarllen.’ Mark Twain.
‘Dylai llyfr gwych eich gadael â llawer o brofiadau, ac wedi ymlâdd fymryn ar y diwedd. Rydach chi’n byw sawl bywyd wrth ddarllen.’ William Styron
Ac un yn y Saesneg gwreiddiol am fod cyfieithu ‘daunting’ yn fachog yn anodd:
(wrth drafod llyfrau plant) ‘Books shouldn’t be daunting, they should be funny, exciting and wonderful…’ Roald Dahl.

Byddai Gareth F wedi cytuno.


Roedd y noson yn un hyfryd, gynnes, emosiynol a diolch i bawb gyfrannodd iddi.
Wrth gerdded yn ôl drwy bentre Portmeirion, roedd y lleuad yn disgleirio ar yr afon roedd Gareth wedi ei fagu wrth ei hymyl, a dyma lun dynnais i efo fy ffôn.

Dp0RaaHWkAAi4EY

Advertisements

Y Gwylliaid ar lwyfannau’r Urdd!

Published Medi 13, 2018 by gwanas

Weihei! Da iawn annwyl bwyllgor theatr/drama Steddfod yr Urdd 2019! Maen nhw wedi dewis darnau o nofelau i blant ar gyfer dwy gystadleuaeth ymgom.

Testun ymgom Bl 6 ac iau ydi ‘Ffrindiau’ gan y diweddar Gareth F Williams.

51j5AQmatqL._SX324_BO1,204,203,200_

Ardderchog. Dwi’n edrych ymlaen at weld a chlywed y gystadleuaeth honno ar lwyfannau Cymru.

Ac wrth gwrs, dwi wedi gwirioni efo’r dewis ar gyfer Ymgom Bl.7, 8 a 9
(2–4 mewn nifer) oherwydd mai dyma be sydd yn y rhaglen:

Detholiad penodol o ‘Y Gwylliaid’, Bethan Gwanas
neu
Ddetholiad dewisol o’r nofel
Copi o’r detholiad penodol ar gael o Adran yr Eisteddfod, Glan-llyn
Dim hwy na 5 munud gan gynnwys amser i osod a chlirio llwyfan.

51xLV3OPoLL._SX322_BO1,204,203,200_

Cyfle gwych i roi sylw – a chyfle – i nofelau Cymraeg (gwreiddiol) i blant a phobl ifanc – o’r diwedd!

Felly os ydach chi’n hoffi (neu’n nabod rhywun sy’n hoffi) actio a pherfformio, ewch ati i ddarllen a dethol ac ymarfer.

A phob lwc!

preview

Dychryn plant

Published Mawrth 13, 2018 by gwanas

Mi fydda i’n trafod llyfrau brawychus, arswydus i blant efo Al Hughes, Radio Cymru fore Iau yma, Mawrth y 15fed. Ddylen ni osgoi dychryn plant efo’n llyfrau? Neu ydi o’n gwneud lles iddyn nhw?

kids--how-to-help-your-scared-child-1

Doedd awduron a storiwyr y gorffennol yn poeni dim am y peth nag oedden?

Oes ‘na stori fwy brawychus na Hansel a Gretel? Rhieni sy’n trio cael gwared o’u plant? Gwrach sy’n bwyta plant – ac yn rhoi Hansel mewn caets i drio ei besgi?

A hon gododd ofn arna i:

dancing_red_shoes__1466790191_112.196.175.14

Ia, The Red shoes gan Hans Christian Andersen. Mae manylion y stori yn erchyll.

A dyna i chi Hugan Fach Goch sy’n achosi i’w nain gael ei bwyta gan flaidd.

Y fersiwn Ladybird oedd gen i ers talwm. Ond sbiwch sut mae’r stori wedi ei gwneud gymaint yn llai brawychus heddiw:

Fairy-Tales-Little-Red-Riding-Hood-13439-3-456x516

Ydan ni’n poeni gormod am ddychryn ein plant dwch? Dwi’n cofio gweld sioe bypedau wirioneddol wych i blant flwyddyn neu ddwy yn ôl – pawb wrth eu boddau, heblaw am un hogan fach griodd drwyddo fo. Roedd y fam yn gandryll, yn mynnu nad oedd honna’n sioe i blant. Ond a ddylai plant eraill gael eu hamddifadu o’r hwyl – a’r addysg – o gael eu dychryn oherwydd bod rhai yn fwy sensitif? Neu ddim wedi arfer efo cael eu dychryn?

Gwrandewch ar y drafodaeth fore Iau.

O, ac yn sicr, mae ‘na brinder llyfrau gwreiddiol Cymraeg i godi ofn ar blant. Digon o addasiadau, wrth gwrs…

Oes ‘na rywun yn mynd i fedru llenwi sgidiau Gareth F Williams, oedd yn wych am sgwennu llyfrau sy’n codi gwallt eich pen?

51j5AQmatqL._SX324_BO1,204,203,200_

Llyfrau am yr amgylchedd/llygredd

Published Rhagfyr 8, 2017 by gwanas

Gan fod yr amgylchedd a’r llygredd ofnadwy sydd yn ein moroedd gymaint yn y newyddion y dyddiau yma,

dyma chydig o lyfrau Cymraeg i blant sy’n delio gyda’r pwnc:

220px-Curig_a'r_Morlo_(llyfr)image.png

Stori ar ffurf cerdd i blant 7-9 mlwydd oed gan y diweddar Gareth F Williams. Mae Curig yn cael syndod mawr wrth glywed morlo yn dweud y drefn wrtho am gicio tun i’r môr. Ond mae gwaeth i ddod wrth i’r morlo fynd ag o ar daith anhygoel i weld y llanast ofnadwy y mae llygru diofal pobl yn gallu ei wneud i fyd natur. Stori llawn antur, am gyfrifoldeb pob un ohonon ni i warchod ein byd.

A fy ail lyfr i am helyntion Cadi – Cadi dan y Dŵr, lle mae Cadi yn cael gweld y drwg sy’n cael ei wneud i’r creaduriaid sy’n byw yn y môr. Addas i blant 4-8 oed.

Layout 1cadi danydwr p12

Dyna hi’n cael ei dal yn taflu potel blastig i’r môr…

Ydach chi’n gwybod am fwy o lyfrau gwreiddiol yn y Gymraeg am y pwnc tybed? Rhowch wybod. Yn y cyfamser (er i mi ddeud mai dim ond rhoi sylw i llyfrau gwreiddiol ydi bwriad y blog hwn!) dyma addasiadau o’r Saesneg sydd ar gael:

Bywyd Gwyllt mewn Perygl: Mae cyfres y Green Gate yn edrych ar faterion amgylcheddol fel egni, gwastraff, llygredd a newid hinsawdd. Mae’n cynnig atebion a dulliau ymarferol i gadw’r Ddaear yn wyrdd ac yn le braf i fyw ynddo. Addas ar gyfer plant rhwng 10 a 14 oed.

panda
getimg-3getimg-1

Sglod ar y môr: Stori ddifyr a lliwgar am Sglod y ci doniol yn mynd i forio ar gwch Capten Caradog gan achub dolffin bychan rhag cael ei ddal mewn bag plastig a dysgu gwers bwysig am beryglon llygredd; i blant 5-7 oed.

Y Tŵr at yr Haul: Addasiad Cymraeg o The Tower to the Sun, stori dyner a thrist am ymdrech un hen ŵr a’i ŵyr i oresgyn effeithiau llygredd yn yr amgylchedd trwy adeiladu tŵr uchel drwy’r cymylau tywyll sy’n gorchuddio’r ddaear er mwyn gweld yr haul unwaith eto, i ddarllenwyr 7-11 oed.

A dyma un o’r nifer sydd ar gael yn Saesneg:
9781457530555

A oes angen mwy o rai gwreiddiol yn Gymraeg? Yn fy marn i, oes, yn bendant!

Holi Mair Wynn Hughes

Published Gorffennaf 25, 2017 by gwanas

Mair_Wynn_Hughes

Edrych mlaen at y Steddfod? A fi – ac un o’r pethau cynta fydda i’n eu gwneud ( ar ôl gosod fy stondin efo’r campafan – os gai help rhywun i godi’r adlen hurt sy gen i) fydd holi’r awdures Mair Wynn Hughes. Mi fydd hynny’n digwydd  am 5.00 ar y pnawn Sul cynta, Awst 6ed yn y Llannerch ( llwyfan bach cysurus a chlên rhywle’n agos at y babell Lên meddan nhw) a chyn hynny, am 4.00 yn y Babell Lên, mi fydd hyn yn digwydd:

‘Hwyl Sgrifennu gyda Mair Wynn Hughes’ – Mwyniant o dros hanner can mlynedd o sgrifennu ar gyfer plant a’r arddegau, gyda darlleniad byr.

Dros hanner can mlynedd?! Ia, mae hi wedi cyhoeddi rhyw 103 o lyfrau dros y blynyddoedd. Dyma rai ohonyn nhw:

A dyma chydig mwy:

Sori, does gen i ddim lle i 103 clawr llyfr.

A dyma i chi un o’r rhai sgwennodd hi ar gyfer plant hŷn:

51FU3PZIOIL._UY250_

A dyma daflen Adnabod Awdur amdani wnaethpwyd sbel yn ôl:

Mair w hughes

Ia, landrofyr, felly mae’n amlwg ei bod hi’n byw ar ffarm tydi? Neu jest yn hoff o landrofyrs? Na, roedd hi’n wraig ffarm ac athrawes yn ogystal â bod yn awdures – dynes brysur – a hynod ddawnus.

Mi enillodd Wobr Tir na-Nog 4 gwaith, a dyma adolygiad o un ohonyn nhw – ‘Ein Rhyfel Ni’:

51ShU07gpdL._SY344_BO1,204,203,200_

Hanes ifaciwîs o Lerpwl sy’n dod i ardal wledig ar Ynys Môn a geir yma. Brawd a chwaer yw canolbwynt y nofel, Norman a Milly; y mae eu tad yn filwr a’u mam yn gweithio mewn ffatri arfau. Dônt i aros ar fferm Tomos, ac wedi cyfnod o ansicrwydd ar ôl cyrraedd, o ran yr ifaciwîs a’r teulu o Gymru sy’n eu lletya, cawn hanes y ddau o Lerpwl yn ymgartrefu ac yn magu hyder ar y fferm ac yn yr ysgol.

Mae’r stori’n datblygu’n ddiddorol gyda nifer o hanesion dwys a digrif ar hyd y daith, megis awyrennau’n ymladd, gwisgo masgiau nwy, a’r Hôm Giard. Wrth i’r plant o Lerpwl ymgartrefu yng Nghymru, mae eu Saesneg hefyd yn graddol droi’n Gymraeg hyfryd, a’u defnydd o’r iaith weithiau’n codi gwên. Er bod yma hanesion doniol, mae’r awdur hefyd yn crybwyll sawl digwyddiad sy’n tanlinellu pa mor erchyll yw rhyfel, yn arbennig tua diwedd y stori.

Ceir yma felly ddarlun dilys a chredadwy o fywyd Cymru yn ystod yr Ail Ryfel Byd, a nofel gwerth ei darllen yn sicr, gyda lluniau cynnil Jac Jones yn rhoi cipolwg ar y cyfnod ac yn dod â’r cymeriadau’n fyw.

Elin Meek

Mae ‘na linc fan hyn i chi gael gwybod bron bob dim am Mair:

AA-MairWH

Ond, er mwyn i chi ddysgu chydig mwy na hynna amdani cyn y Steddfod, dwi wedi bod yn ei holi am ei hoff lyfrau yn blentyn, a dyma’r atebion:

 

  1. Llyfrau Ysgol Gynradd

Anodd cofio erbyn hyn, mae o mor bell yn ôl! Cymraeg – Llyfr Mawr y Plant, wrth gwrs!

c0bba1591a9a2f87b152e391cfe57294bed19fd1

A Dail Difyr, os ydw i’n cofio’r teitl yn iawn. ( ydach – Bethan)

s-l225

Nansi’r Dditectif.

md20882494773

Helynt Coed y Gell

41jK+mip+OL._SX331_BO1,204,203,200_

 

Saesneg – Sunny Stories

52221

The Railway Children

railway_children

The Children of the New Forest.

1553

2) Uwchradd.

Cymraeg –Nofelau Daniel Owen

51t9nWSSsiL._AC_UL320_SR220,320_

Saesneg – Jane Austen, Trollope,- rhywbeth fedrwn i gael gafael arno.

Jane Austen 620

 

 

2) Fyddwch chi’n dal i ddarllen llyfrau plant?

Pori’n ysbeidiol yn myd llyfrau plant o dro i dro.

Cymraeg – rhai i’r arddegau gan amlaf, fy hoff awdur: Gareth F Williams.

Saesneg – Gangsta Granny a.y.b gan David Walliams

 

(sori – methu peidio â gweld tebygrwydd rhwng Mair a’r nain…Bethan)

The Chronicles of Ancient Darkness  gan Michelle Paver – mwynhau rhain yn arw.

a05c24c91d1cd9ef62bb4de36e6cf628

 

3) Hoff arlunydd?

Jac Jones. Y fantais wrth weithio efo Jac oedd ein bod yn medru ymgynghori wyneb yn wyneb.

_59676302_jacjones9781907424014-uk

Elwyn Ioan wedi dylunio llyfrau Wali Wmff a Morus Mihangel. Rwy’n gwerthfawrogi gwaith y ddau.

(Elwyn yn ddiweddar a sbel yn ôl, wastad efo barf)

Wali_Wmff_ar_Lan_y_Môr_(llyfr)

Ioan, Elwyn, b.1947; Tristwch yn Erwau Gleision

4) Be wnaeth i chi ddechrau sgwennu?

Angen storïau Cymraeg i blant fy nosbarth yn y chwedegau cynnar.

5) Be dach chi’n ei fwynhau fwya am sgwennu?

Anodd dweud. Mae cymaint o bleser i’w gael wrth ddatblygu syniad yn thema, creu cymeriadau, a gadael iddyn nhw wau y stori wedyn.

6) Dwedwch chydig am eich nofel ddiweddara i blant.

I’r arddegau oedd fy nofel ddiweddaraf, a hynny ers peth amser bellach.‘I Feysydd Pell’ dilyniant i ‘F’annwyl Leusa.’

9781904845515220px-I_Feysydd_Pell_(llyfr)

Y ddwy nofel wedi’u lleoli yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf. Sut mae Leusa’n ymdopi wedi colli William, mor anodd wynebu’r siarad a phwyntio bys wedi i William gael ei ddyfarnu’n llwfr yng ngwyneb y gelyn, a’i saethu ar doriad gwawr. Yn ‘I Feysydd Pell,’ mae Leusa’n gadael cartref i nyrsio yn Ysbyty Eryri yng Nghaernarfon. Yna cawn ei phrofiadau wrth ofalu am y milwyr tu ôl i’r llinell flaen yn Ffrainc, cyn iddi hithau golli ei bywyd yno. Dwy nofel i danlinellu erchylldra rhyfel, a’r effaith ar deulu a chydnabod.

(Adolygiad o F’Annwyl Leusa fan hyn:

http://www.gwales.com/bibliographic/?isbn=9781904845515&tsid=5#top

Ond oes dim sôn am I Feysydd Pell ar gwales.com!)

7) Pa lyfr(au) plant sydd ar y ffordd nesa?

Dim un! Wedi rhoi y ffidil yn y to!

O, naaa! Dowch i wrando arni yn y Steddfod ar y 6ed – i weld os allwn ni ei pherswadio i newid ei meddwl…

Myrddin ap Dafydd

Published Mehefin 19, 2017 by gwanas

Myrddin ap Dafydd yw perchennog Gwasg Carreg Gwalch, cwmni sy’n cyhoeddi rhyw 50 o lyfrau y flwyddyn.

myrddin01p

Ond mae o hefyd yn fardd – yn brifardd hyd yn oed: fo enillodd y Gadair yn Eisteddfodau Cenedlaethol Cwm Rhymni 1990, a Thyddewi 2002.

_40810355_myrddin203

9781845273798_1024x1024

getimg-4

Ac os dach chi isio dysgu cynganeddu:

514G4iXPHmL._UY250_

Ac mae o wedi cyhoeddi llwythi o lyfrau o gerddi i blant, nifer ohonyn nhw yn ddarnau gosod mewn steddfodau:

51bnsKxMggL._SX371_BO1,204,203,200_

getimg-5.jpg

getimg-1getimg-10getimg-9.jpg51YKbro8iYL._SX324_BO1,204,203,200_ copy

Ond mae o hefyd yn awdur rhyddiaith. Mae o wedi sgwennu nifer o ddramâu, cyfres o lyfrau ar lên gwerin, a ffuglen i blant yn Gymraeg a Saesneg.

getimg-6.jpggetimg-7.jpggetimg-8.jpggetimg-3

51FE39Oc7KL._SX258_BO1,204,203,200_9781845275785.jpg

9781845276232_1024x1024

Mae o’n mynd o amgylch ysgolion yn gyson i siarad am ei gerddi a’i lyfrau.

C_8zqbuVYAAkM9T

A does dim syndod ei fod yn hoff iawn o lyfrau gan iddo gael ei fagu mewn siop lyfrau yn Llanrwst, a’i dad oedd yr awdur Dafydd Parri. Fo sgwennodd y gyfres hynod lwyddiannus am Y Llewod.

Felly Myrddin ydi’r nesa i ateb fy nghwestiynau am ei hoff lyfrau pan oedd o’n blentyn:

  1. Pa lyfrau oeddet ti’n eu hoffi yn blentyn?
  2. a) Ysgol Gynradd  – Cymraeg a Saesneg

Nofelau T Llew Jones a Thwm Siôn Cati yn arbennig, Ein Hen Hen Hanes, Jac Jamaica a nofelau Famous Five, Enid Blyton

51VKT1HC6CL._SX345_BO1,204,203,200_s-l225

9780863817779fgtdr

  1. b) Ysgol Uwchradd – Cymraeg a Saesneg

Islwyn Ffowc Elis, cyfres yr ‘Hardy Boys’ a chyfres Pocomonto – nofelau am ddau dditecif ifanc a chowboi ifanc oedd y rheiny

POCA01hb011c

 

  1. Wyt ti’n dal i ddarllen llyfrau plant? Pa rai wyt ti wedi eu hoffi’n ddiweddar?

Dwi’n hoff iawn o nofelau Michael Morpurgo – ac rydan ni wedi cyhoeddi fersiynau Cymraeg o nifer ohonyn nhw fel Ceffyl Rhyfel, Gwrando ar y Lloer a Llygaid Mistar Neb.

Dwi’n hoff o feirdd plant fel Charles Causley, Michael Rosen a Benjamin Zephaniah.

cover

Gan fy mod i’n gweithio yn y maes, mi fydda i’n darllen llawer o lyfrau plant Cymraeg hefyd – mae Gareth F. Williams ac Angharad Tomos yn ffefrynnau, Manon Steffan Ros a Caryl Lewis hefyd.

image9

angharadtomos3540-16182-file-eng-manon-steffan-ros-281-400_90579567_llyfr_y_flwyddyn_hir_res-6_28461454775_o

 

  1. Pwy ydi dy hoff ddylunydd/arlunydd llyfrau? Pam?

Dorry Spikes – dwi wedi cael pleser mawr o gydweithio efo hi ar sawl cyfrol. Mae’n wych mewn lliw ac mewn du a gwyn, yn gweld onglau a gorwelion gwahanol, ac mae ei phobol hi’n bobol ddiddorol iawn.

b222643b641ce0ff598a35548b0564e7large_Amelias_magazine_TWWDNU_Dorry_Spikes_press_weba529bc532f5924ee0ec4e5d278d2c1dd

 

  1. Be nath i ti ddechrau sgwennu?

Cael gwahoddiad i fynd i siarad mewn ysgol wnes i, ar ôl ennill cadair genedlaethol am gerdd oedd yn sôn am enedigaeth plentyn. Mi sylweddolais nad oedd gen i ddim i’w rannu efo nhw a dyma drio sgwennu am brofiadau roeddwn i wedi’u cael pan oeddwn i eu hoed nhw.Myrddin_ap_Dafydd

 

  1. Be wyt ti’n ei fwynhau fwya am sgwennu?

Mewn rhyw ffordd, dwi’n cael ail-fyw fy mhlentyndod wrth sgwennu i blant – ac mae’n syndod be sy’n dod yn ôl i’r cof! Rhannu ydi sgwennu, ac felly mae cael ymateb yr un sy’n derbyn yn bwysig iawn. Mae’n braf iawn dal i fynd o gwmpas ysgolion a chael clywed barn y plant.

11118376933_56a2a4fe33

 

  1. Dwed chydig am dy nofel ddiweddara i blant.

Mae’r Lleuad yn Goch sydd newydd ei chyhoeddi. Mae hon yn rhan o gyfres sydd ganddon ni i bobol ifanc yn creu straeon gyda chefndir darnau o hanes y ganrif ddiwethaf iddyn nhw. Yn y cefndir mae hanes y Tân yn Llŷn a thref Gernika yng Ngwlad y Basg yn llosgi ar ôl cael ei bomio gan y Ffasgwyr yn 1937. Ond stori am deulu o Lŷn ydi hi – mi gawsant eu troi allan o’u fferm i wneud lle i’r Ysgol Fomio, mae’r ferch yn dod yn agos at y rhai a losgodd yr Ysgol Fomio ac mae’r mab yn llongwr ac yn cael ei hun yng nghanol peryglon helpu ffoaduriaid o Wlad y Basg.

9781845276232_1024x1024

 

  1. Pa lyfr(au) plant sydd ar y ffordd nesa gen ti?

Mae gen i focs ar lawr y swyddfa sgwennu. Dwi wrthi’n hel pytiau am hanes y Welsh Not ar hyn o bryd a dyna fydd cefndir y nesaf.

(does a wnelo’r llun isod dim byd â’r ateb roddodd Myrddin, ond dwi’n licio’r llun – Geraint Lovgreen ydi hwnna wrth ei ochr o)

p02lbm97

Diolch, Myrddin!

 

Pigion o newyddion da a Sgragan

Published Rhagfyr 19, 2016 by gwanas

Newyddion da o lawenydd mawr!

Mae Awst yn Anogia gan y diweddar Gareth F Williams – bellach yn ôl mewn print ac ar gael ar-lein neu yn eich siop lyfrau! (link: http://bit.ly/2hixgzP) bit.ly/2hixgzP

Chwip o bresant Dolig i unrhyw un fethodd gael copi cyn i’r nofel wych hon fynd allan o brint wedi iddi ennill Llyfr y Flwyddyn. A dwi’n meddwl bod rhestr y cymeriadau yn y fersiwn yma – ond dwi’m yn siwr. Prynwch gopi i gael gweld!

A dyma dudalen allan o gylchgrawn Golwg yr wythnos yma am Carys Lake:

15578868_1353471191342383_6232809926641853236_n

Dynes hynod ddawnus sydd wedi dysgu Cymraeg i gantamil o blant sy’n symud mewn i Wynedd heb air o’r iaith, ac yn gadael y Ganolfan Iaith ym Mhorthmadog 8 wythnos yn ddiweddarach yn barod i ymdopi mewn ysgol uwchradd drwy gyfrwng y Gymraeg.

A rwan mae hi wedi cyhoeddi cyfres o lyfrau am Sgragan sy’n addas ar gyfer unrhyw un sydd am ddysgu’r iaith a dysgu mwy am ein hanes  a gwahanol rannau difyr o Gymru. Ond mae’n deud eu bod nhw’n addas ar gyfer Cymry iaith gyntaf hefyd! Dwi’m wedi gweld unrhyw gopi eto, ond os ydi Carys yn deud, wel dyna fo.

 

Unrhyw lyfrau Cymraeg eraill y dylwn i roi sylw iddyn nhw cyn y Nadolig? A na, dydi addasiadau o lyfrau David Walliams ddim angen mwy o sylw!