Eisteddfod Genedlaethol

All posts tagged Eisteddfod Genedlaethol

Steddfod Môn 2017

Published Awst 16, 2017 by gwanas

Dyna be oedd wythnos brysur!

20841964_1574989645894935_430535824632869897_n

Mi ges i andros o hwyl yn darllen darnau o Cadi Dan y dŵr ar stondinau Siop y Pethe a’r Lolfa ar y maes.

20767729_1571262046267695_1222069269857472169_n

Ac roedd yr hogan fach yma yn y gardigan felen yn gesan a hanner!

20768256_1574994405894459_9202219532350943830_n

Cêsus eraill oedd y plant sgwennodd Chwip o Chwedlau ar gyfer prosiect Awdurdod Parc Eryri, a dyma Twm Elias a fi yn cyhoeddi pwy oedd enillwyr y gystadleuaeth:

20728161_10154897065422076_5031019089053310999_n

Llongyfarchiadau gwresog i ysgolion Penybryn Bethesda, Maenofferen Blaenau Ffestiniog a Gwaungynfi Deiniolen ar eu chwip o chwedlau gwych! Efallai y caiff y straeon i gyd eu cyhoeddi mewn llyfryn bychan ryw ben – gawn ni weld.

20664956_10154897065317076_1574869356398486305_n

Am fod gen i gymalau poenus ar ôl blynyddoedd o wneud pethau gwirion, ro’n i’n llogi sgwter bach i fynd o le i le ar y maes, ac ar ddydd Mercher, roedd y Cadi go iawn, merch fy nith, yn clocsio efo Criw Clocsio Tegid. Wedyn mi fynnodd fynd ar y sgwter efo fi. Roedd hi’n trio pwyso’r botwm cyflymdra bob munud ac yn rhoi ffitiau i mi! Ond dwi’n meddwl bod ‘na ddeunydd llyfr yma yn rhywle…

20638602_10155657774323023_9154113482188714262_n

Ar y dydd Gwener, roedd Dr Siwan Rosser o Brifysgol Caerdydd wedi trefnu fforwm yn trafod y diffyg llyfrau ar gyfer yr arddegau.

DHGtcwyWAAIIo0_

Digon o bwyntiau difyr (bechod mod i methu cael linc i’r fidio fan hyn) ond yn bendant, mae angen mwy o flogio am lyfrau; mwy o lyfrau ar CD ac MP3; ffilmiau byrion yn tynnu sylw at lyfrau sy’n cydio – ac nid jest gweisg yn heipio llyfrau, sy’n gallu bod yn ddiflas ac yn boen. Ond yn fwy na dim, mae angen mwy o lyfrau difyr, clyfar a hynod ddarllenadwy (a gwreiddiol) ar gyfer yr arddegau yn y lle cynta! Mi allai Non Mererid Jones, enillodd am sgwennu stori fer, sgwennu chwip o nofel. Mae’r hogan yn gallu sgwennu! Ble mae hi wedi bod?

9780957693593

Gawn ni gystadleuaeth sgwennu nofel ( neu bennod gyntaf ac amlinelliad o leia) i’r arddegau yn Rhestr Testunau yr Eisteddfod os gwelwch yn dda? Yn rheolaidd?

Ia, dwi’n gwybod mod i’n un o’r 3 beirniad benderfynodd fod yn rhaid atal y wobr yng Nghystadleuaeth Gwobr Goffa Daniel Owen (dyma Caryl Lewis a fi yn siomi’r genedl):

_97260029_seremonigwobrwyo5

Ond mi fydd y nofelau oedd yn dangos potensial yn siwr o weld golau dydd ryw ben – ac yn llawer gwell nofelau ar ôl i’r awduron a golygyddion weithio arnyn nhw. Dydi cyhoeddi nofelau sydd ddim cystal ag y medren nhw fod yn gwneud dim lles i’r byd llyfrau Cymraeg. Dyna fy marn i beth bynnag!

A be am lyfrau’r Steddfod? Ble wnaethoch chi ei brynu/ddarllen? Unrhyw lyfrau plant (gwreiddiol os yn bosib…) y gallwch chi eu hargymell?

 

 

Advertisements

Oes ‘na nofelau natur yn Gymraeg i blant?

Published Hydref 27, 2016 by gwanas

Dwi newydd orffen nofel Saesneg i blant am lygod y dŵr, The River Singers gan Tom Moorhouse:

tom_moorhouse_river_singers_front_cover

Mae’n debyg i Watership Down (llyfr gafodd effaith fawr arna i a fy nghyfoedion pan gafodd ei gyhoeddi yn y 1970au) latestond dydi o ddim mor frawychus â hwnnw. Er fod ‘na ddarnau trist, chaiff neb hunllefau, ac mae’n addas i ddarllenwyr 9+.

Mi wnes i ei fwynhau’n arw a dyma farn un darllenydd 11 oed:

Alex Boulton: ‘This book is wonderful. It is full of happiness, sadness, excitement and action-packed adventure. All the way through you will be crying and laughing with joy and tears of emotion.’

Ond blog am lyfrau Cymraeg ydi hwn! Ia, ond holi ydw i lle mae’r nofelau Cymraeg am natur a bywyd gwyllt? Dwi wedi crafu mhen a Google a Gwales ond wedi methu dod o hyd i rai. Digon o rai ffeithiol, ond dim ffuglen am fywyd gwyllt.

Ecolegydd ac arbenigwr ar lygod y dŵr ydi’r awdur hwn, felly do, mae o wedi sgwennu am yr hyn mae’n ei nabod yn dda, ac mae’r wybodaeth sydd yn y stori yn arbennig. Ond onid oes gynnon ni arbenigwyr yng Nghymru hefyd? Siawns nad oes un ohonyn nhw’n gallu sgwennu?

Be amdani, chwi naturiaethwyr? Wnewch chi mo’ch ffortiwn yn sgwennu yn Gymraeg ond mi gewch chi fwynhad – a chynulleidfa frwd, hynod werthfawrogol.

Neges i’r gweisg: os oes ‘na rai ar gael eisoes, rhowch wybod. Ac os oes rhai ar y gweill – rhowch wybod am hynny hefyd. Os ydw i’n iawn bod y math yma o nofel ar gyfer plant yn brin yn Gymraeg, be am fynd ati i chwilio am awduron posib? Neu be am i’r Steddfod (Yr Urdd a/neu’r Genedlaethol) gynnig testun ar gyfer un o’i gwobrau llenyddol: nofel i blant 9+ gyda bywyd gwyllt/natur yn gefndir iddi?

2784881

Steddfod, Na Nel ac antur nesa Cadi

Published Awst 19, 2016 by gwanas

image

Mae’r Eisteddfod Genedlaethol yn le gwych ar gyfer llyfrau o bob math, ac mi wnes i gyfarfod llawer iawn o bobl a phlant sy’n caru darllen pan wnes i ymweld â’r maes yn y Fenni eleni. Dyma i chi ddwy o Bethesda oedd wedi gwirioni efo’r llyfrau gawson nhw. Liwsi Mô a Betsi Lŵ ydi eu henwau nhw os cofia i’n iawn.

A dyma i chi chwip o lun arall sy’n gwneud i mi wenu – mae’n profi bod plant yn hoffi darllen am bob math o bethau annisgwyl tydi? A taswn i’n ddigon clyfar mi faswn i’n gallu ychwanegu llun o bry copyn yn hongian wrth ei hymyl, fel golygfa allan o Miss Muppet. Ond tydw i ddim.

image

Mi fues i’n darllen Coeden Cadi i griw o blant a’u rhieni yn hwn, cofiwch:

image

Ia, eirinen wlanog ( peach) anferthol fel yn stori Roald Dahl! Roedd hi braidd yn gynnes tu mewn ar ôl sbel, ac ro’n i’n teimlo’n sal môr pan o’n i’n edrych i fyny o’r llyfr, ond roedd o’n goblyn o hwyl! A dyma i chi un bachgen fu yn yr eirinen efo fi:

image

Sebastian oedd ei enw o, a dwi’m yn cofio o ble roedd o’n dod, ond nid yn rhy bell o’r Fenni, ddeudwn i. Roedd o isio copi o’r llyfr beth bynnag!

Roedd ‘na lyfr newydd yn y gyfres Na, Nel gan Meleri Wyn James yn barod erbyn y Steddfod hefyd, a dyma fo:

getimg

Tair stori newydd, wedi eu hanelu at blant 6-8 oed, yn cynnwys stori am wyliau gwersylla, wedi ei seilio ar brofiad go iawn yr awdures a’i theulu! Os am wybod mwy am y gyfres a gwneud posau fel chwilair a gweld gwahaniaethau mewn lluniau, mae ‘na wefan hefyd:

http://www.nanel.co.uk/

Mi wnes i ofyn i Cadi, fy nith ( yr un sydd yn Coeden Cadi) adolygu ‘Na, Nel! Aaaa!’ i mi wedi iddi gael ‘sleepover’ acw er mwyn trafod stori nesaf Cadi ‘Cadi dan y Dwr’ sy’n llawn môrforynion a physgod ac ati, ac mi ges y llythyr hwn ganddi:

image

Llythyr Cadi

Felly roedd y ddau lyfr wedi plesio! A dyma i chi lun o Cadi efo gwymon ar ei phen ar lan y môr yn esgus bod yn fôr-forwyn:

14034782_1111859015561195_4612869367443837195_n

Dw i fwy neu lai wedi gorffen y stori gyda llaw, bydd Janet Samuel yn dechrau ar y lluniau wedyn, ac rydan ni’n gobeithio ei gyhoeddi erbyn Steddfod yr Urdd 2017. Dw i wedi cynhyrfu’n barod!

 

Ar gychwyn i’r Eisteddfod

Published Awst 3, 2016 by gwanas

O’r diwedd, mae’r fan wedi ei phacio

FullSizeRender

ac mae’r beic yn y cefn. Do’n i methu dod o hyd i’r teclyn cloi beics yn unlle felly es i i dre i brynu un newydd bore ma – a do, dwi newydd weld y llall yn hongian oddi ar y beic sydd ddim yn symud:

FullSizeRender

Blwmin typical. Dwi’n chwilio am y bali peth ers dyddiau!

Mi fydda i’n beicio i mewn o’r maes carafannau ( nid yr un swyddogol – un arall, rhyw 1.5 milltir o’r maes efo lle molchi hyfryd yr olwg)

blossompark05

oherwydd bod modd mynd reit at y fynedfa, achos mae gen i goesau clec sy’n sgrechian os fydd raid sefyll neu gerdded am hir, ond mae beicio’n champion. Wedyn, mi fydda i ar un o’r rhain:

-1

Ia, fi. A dwi wedi paratoi darnau bychain o bapur ar gyfer unrhyw un sy’n gofyn “Dow, be sy’n bod?” Achos mae’n stori hir. A dyma be gawn nhw:

Stori hir ond os ydach chi wir isio gwybod: cefais glun newydd Gorff llynedd, ond daeth allan. Anafwyd y ‘femoral nerve’ = llanast. Wedi 5 mis ar faglau, 6 mis heb yrru, mae’r teimlad yn dod yn ôl yn araf (iawn), y cyhyrau quad a VMO yn dechrau deffro a dwi’n gallu cerdded ond mae’n boenus ar ôl rhyw 5 munud o gerdded; sefyllian yn waeth. Grisiau yn anodd. Beicio yn iawn. A dyna pam mod i wedi llogi sgwter ar gyfer y deuddydd dwi yn y Steddfod. Ac wedi paratoi’r eglurhad hwn rhag diflasu pawb sy’n gofyn be ddigwyddodd, ac er mwyn gallu mynd o A i B heb ailadrodd yr un stori hyd at syrffed. Sori!

Ddeudis i ei bod hi’n stori hir yndo? Ond mi fydda i ar frys o hyd achos mae gen i sesiynau Coeden Cadi Iau a Gwener yn y Lolfa Lên a pharti Tylwyth Teg bnawn Gwener

aj261115 Dol book

(Evan Dobson dynnodd y llun yna gyda llaw – da ydi o ynde?)

A dwi ar banel yn trafod dylanwad Roald Dahl ar ein ysgrifennu fore Iau, ac mae gen i 2 weithdy sgwennu am gewri Iau a Gwener

hefyd –

images

A dwi isio gweld pawb a chrwydro’r stondinau a phrynu llyfrau! Dwi’n addo peidio a gyrru’n rhy gyflym na rhy wyllt. Mi fydd yn brofiad. Mi wnes i feddwl prynu siaced ledr

ee21a381ca9908ff0b32561a358c255b

er mwyn edrych yn llai…wel…hen. Ond mi wnes i fethu dod o hyd i un. O wel.

Iawn, y Fenni amdani.