addasiadau

All posts tagged addasiadau

Cystadleuaeth Llyfrau Ysgolion Cymru

Published Ebrill 29, 2017 by gwanas

Mae’n siwr bod y rhan fwyaf o ysgolion cynradd sydd wedi cymryd rhan yn y gystadleuaeth flynyddol hon wedi bod, neu ar fin mynd drwy’r rowndiau sirol bellach. Mae’n gystadleuaeth wych a hynod bwysig ar gyfer hyrwyddo llyfrau a darllen.

2744.14801.file.eng.Tlws-Anwen-Tydu-Bl-3-a-4-2011.542.400

Ysgol Dyffryn Banw (Powys) – Enillwyr Blynyddoedd 3 a 4. 2011

Nid yn unig mae’n annog plant i drafod a pherfformio darnau o’r llyfrau ond mae’r rhai sy’n cyrraedd y rownd derfynol yn cael llyfr am ddim!

2743.14799.file.cym.Tlws-Anwen-Tydu-Bl-5-a-6-2011.600.400

Ysgol Gymraeg Treganna a Than yr Eos (Caerdydd) – Enillwyr Blynyddoedd 5 a 6. 2011

A gwobrau ariannol i’r ysgolion. Gwych.

Ond mae gen i gwyn: mae’r ysgolion yn gorfod dewis o restr llyfrau sy’n cael eu dewis gan bwyllgor y Cyngor Llyfrau. Dyma i chi’r rhai sirol ar gyfer 2017:

darllen dros gymru 56

Llwyth o lyfrau da. Ond mae David Walliams a Roald Dahl yn eu canol nhw. Rwan ta, gan fod athrawon yn bobl brysur tu hwnt, efo hen ddigon ar eu platiau fel mae hi, faint ohonyn nhw sy’n mynd i drafferthu darllen pob un er mwyn dewis pa rai i’w perfformio a’u trafod? Onid yw’r demtasiwn i fynd am y rhai enwog, y rhai y bydd y plant yn gwybod amdanyn nhw yn barod, yn ormod? Felly oni fydd y rhai gwreiddiol Cymraeg, sef y rhai SYDD ANGEN y sylw a’r gwerthiant, yn cael eu hanwybyddu? Pam na fedr y rhestr gael ei chyfyngu i rai gwreiddiol yn unig?

Os oes ‘na brinder rhai gwreiddiol Cymraeg, wel mae angen buddsoddi, ‘does? Ar y linc isod mae rhestr o’r 10 llyfr i blant werthodd orau yn ystod Mawrth 2017. Pob un wan jac yn addasiad:

http://www.gwales.com/ecat/?sf_ecat_id=1133&interest=0&available=0&tsid=2

Sori i swnio fel tiwn gron, ond mae hynna, i mi, yn sefyllfa hynod drist.

Yn ôl at y gystadleuaeth. Dyma ddewis rownd sirol y criw Bl 3 a 4:

3 a4

Mwy o rai Cymraeg fan hyn, diolch byth (a Coeden Cadi – ieee!). Difyr fyddai cael gwybod faint o ysgolion ddewisodd drafod a pherfformio addasiadau yn y ddau gategori. Efallai bod fy ofnau’n gwbl anghywir, wrth gwrs. Ond dwi’n amau…

Wedyn dyma’r dewis ar gyfer y rowndiau cenedlaethol:

cen 56

Tri addasiad – a dau yn hynod adnabyddus eto… hm.

A’r dewis i Bl 3 a 4:

cen 34

Dau addasiad eto. Sgwn i pa rai gaiff eu dewis? Pa rai fyddech chi’n eu dewis i’w trafod a’u perfformio?

Pob lwc i bawb sy’n cystadlu beth bynnag. Mae’r trafod a’r perfformio wastad mor dda yn y rowndiau cenedlaethol, mae’n bechod nad oes modd i mwy o bobl eu gweld a’u clywed wrthi. Mae ‘na ambell berfformiad ar gael ar youtube, ond dydi safon y ffilmio ddim yn wych, gyda phob parch! Bechod na fyddai’r cyfryngau yn ymddiddori mwy yn y gystadleuaeth ynde?

Ond dyna fo, nid pawb sy’n credu bod llyfrau yn bwysig. Ond sbiwch ar y llun yma o Irac:C-Y4Dv_XUAUeN9L

Ydyn, mae gwerthwyr llyfrau yn eu cadw allan ar y stryd. Does dim angen poeni am law yn eu difetha, ond yn bwysicach, does dim angen poeni am bobl yn eu dwyn chwaith! Pam? Oherwydd, yn ôl y llyfrwerthwyr:

“The reader does not steal and the thief does not read.”

Da ‘de!

 

 

 

 

 

Llyfrau i helpu plant sydd wedi colli rhywun

Published Rhagfyr 11, 2014 by gwanas

Mi glywais i beth o’r trafod ar Taro’r Post ddoe, sef pobl oedd wedi colli rhywun oedd yn annwyl iddyn nhw yn siarad am y profiad, a sut mae pobl eraill yn ymddwyn efo nhw wedi colled o’r fath. Roedd o’n werth gwrando arno fo, wir yr. Roedd hi’n hen bryd clywed pobl yn deud eu barn yn gwbl onest am y profiad o alaru, a’r pethau ‘anghywir’ mae pobl sy’n ceisio cydymdeimlo yn gallu eu dweud weithiau. Ydi, mae’n hen fusnes anodd, ond does dim angen croesi’r stryd i osgoi siarad efo nhw. Mae ‘Mae’n ddrwg gen i’ syml yn berffaith.

Rydan ni fel teulu wedi bod drwy gyfnod anodd yn ddiweddar, wedi i fy nith, Leah golli ei gwr, Gareth, ac yntau’n ddim ond 35 oed. Mae’r ddau wedi creu a magu tri o blant bach hyfryd, 7, 3 ac 1 oed. Ond sut mae egluro i blentyn na wnaiff o neu hi byth weld Dad eto?

Dydi o ddim yn hawdd o bell ffordd. Ond neithiwr, mi ddarllenais i’r llyfr yma efo’r hogan fach 7 oed:

getimg

Cyfieithiad gan y Bardd Ceri Wyn Jones ydi o o’r llyfr yma:

The Memory Tree, Britta Teckentrup.

images

A dyma lun o’r awdures:
Unknown

Mae’n stori deimladwy a thyner sy’n dathlu bywyd llwynog – neu Cadno yn yr achos yma. Mae Cadno wedi byw bywyd hir a hapus yn y goedwig, ond mae o wedi blino erbyn hyn. Un diwrnod, mae’n gorwedd i lawr ac yn cwympo i gysgu am byth. Cyn bo hir, mae ei ffrindiau’n dod i gofio amdano. Bob tro mae rhywun yn siarad amdano, mae coeden fechan yn tyfu’n fwy a mwy yn yr union fan lle’r aeth Cadno i gysgu.

Mi wnes i grio pan wnes i ei ddarllen gynta – a dwi’n gwybod am bobol sydd wedi cael braw wrth ei ddarllen, heb ddeall ymlaen llaw sut fath o lyfr ydi o. Ond mae o wir yn hyfryd, a lluniau hyfryd hefyd.

images-3

Ro’n i’n poeni be fyddai’r hogan fach yn ei feddwl o’r stori, ond roedd hi’n deall yn syth. ‘Mae o fel Dad yntydi?’ Dim dagrau, ond hanner gwên. Yn enwedig efo’r dudalen olaf.
Roedd hi’n mynnu gofyn hanner ffordd ‘Ydi o’n dod yn ôl yn fyw, yndi?’ – ond roedd hi’n derbyn y diwedd – yn y diwedd. Mi fyddwn i wedi hoffi cael mwy o amser i drafod mymryn bach mwy efo hi wedyn, ond roedd hi eisiau gwneud rhywbeth arall yn syth, sy’n ddigon teg a dealladwy. Ara bach a bob yn dipyn …

Dwi wedi prynu llyfr arall iddi:

Unknown

Mi wnai aros chydig cyn dangos hwn iddi, ond mae’r adolygiadau yn canmol yn arw. Dyma enghreifftiau o be sydd ynddo:

imageimage

Dechrau efo annog y plentyn i siarad a sgwennu amdanyn nhw eu hunain. Yna, am y person maen nhw wedi ei golli:

imageimage

Dwi’n eitha siwr y bydd o o help iddi. A dwi’n meddwl y dylai oedolion wneud y gweithgareddau hyn hefyd. Llyfr ar gyfer teuluoedd sydd wedi colli rhywun, ac ar gyfer ysgolion sydd â phlant mewn sefyllfa debyg.

Yn bendant, mae angen fersiwn Gymraeg o’r llyfr yma hefyd.

Sky Hawk, Gill Lewis

Published Tachwedd 22, 2014 by gwanas

Unknown-2

Mae’r llyfr yma newydd wneud i mi grio DDWYWAITH! Yn y canol, ac ar y diwedd, ond dwi ddim yn mynd i ddifetha’r stori i chi drwy ddeud pam. A pheidiwch a darllen yr adolygiad ar gwales.com achos mae’n deud be sy’n digwydd! Grrr…

Yn syml, mae o am hogyn, mae o am ferch – wel, dwy, ac mae o am aderyn – Gwalch y pysgod neu Osprey. Does dim rhaid i chi hoffi adar sglyfaethus a natur i fwynhau’r llyfr hyfryd yma, ond mi fyddwch chi â diddordeb go iawn ynddyn nhw ar ôl ei ddarllen.

Mae o am gyfeillgarwch hefyd, yr adegau da a’r adegau sy’n gwneud i chi wingo.

Llyfr wirioneddol hyfryd fydd yn anodd ei anghofio.
Mae’n hawdd ei ddarllen, yn syml ac yn brydferth, efo disgrifiadau y dylai pob awdur eu darllen yn ofalus. Fel’na mae disgrifio!

O, a dwi’n caru cymeriad Iona.

Mae ‘na gyfieithiad Cymraeg:

getimg-2

Ond dwi wastad isio darllen y fersiwn wreiddiol, sori.

Mi ddylai plant 10 oed + fwynhau hwn, a phlant 9 oed os ydyn nhw’n darllen yn well na’u hoed.
O, ac oedolion o bob oed, yn rieni, athrawon a jest pobl sy’n hoffi darllen.

Diolch am ei argymell i mi, Efa!

Llwyth ar Radio Cymru

Published Hydref 24, 2014 by gwanas

Unknown-9

Dwi’n edrych ymlaen mwya ofnadwy. Dyma’r tro cynta erioed i unrhyw un o fy llyfrau i fod ar y radio. Wel, os nad ydach chi’n cyfri darnau o Pen Dafad, Ceri Grafu neu Hi yw Fy Ffrind yn cael eu hadrodd yn y Steddfod.

Mi wnes i wir fwynhau ei addasu yn 5 darn o tua 10 munud yr un. Nid yn hawdd, ond yn ddifyr.

Mae’n bosib y bydd ambell frawddeg ychwanegol ( neu baragraff hyd yn oed…o dîar) wedi gorfod mynd yn ystod y golygu wedi’r perfformio, yn dibynnu faint o sylw roddodd yr actores Catrin Mara

Unknown-5

i’r atalnodi. Ond dwi’n gwybod y bydd hi wedi gwneud chwip o joban dda o’r actio! Mae hi’n dallt llyfrau, gan ei bod hi a Dyfrig Evans

Unknown-1

wedi gwneud ambell daith Hei Hogia ( sef perfformio llyfrau) dros y blynyddoedd.

Mi fydd y darnau i’w clywed am 10.50 ar raglen Shan Cothi, heblaw am y darn cynta ddydd Llun ( am fod na FWY o Dylan Thomas ar y radio…deud dim) pan fydd o yn gynharach, yn ystod rhaglen Dylan Jones, ond dwi’m yn siwr faint o’r gloch. Os gollwch chi o, mi allwch wrando eto ar y we.

Gobeithio y bydd rhywun yn gwrando ( er gwaetha’r ymchwil diweddara am niferoedd gwrando – pwy maen nhw’n eu holi a phryd ac yn lle dwch?) – ac y gwnewch chi fwynhau!

Mwy o lyfrau am Anifeiliaid

Published Hydref 16, 2014 by gwanas

Es i i’r Llyfrgell i chwilio am fwy o lyfrau plant sy’n sôn am anifeiliaid, a dyma bedwar i chi. Llyfrau ar gyfer plant bach ydyn nhw, tua 5-7 oed, ac iau.
Dau yn wreiddiol, a dau yn addasiadau… ydw, dwi’n gwybod mod i’n torri un o fy rheolau fan hyn, ond maen nhw’n digwydd bod yn lyfrau bach da.

Y rhai gwreiddiol i gychwyn:

getimg.php

Iona’r Iâr, lluniau a stori gan Dylan Thomas ( naci – un gwahanol – o Ros-y-bol, Ynys Môn mae hwn).
Addas i blant hyd at 7 oed. Stori fach ddigri am Iona’r iâr sydd am fynd ar ei gwyliau i lan y môr ac yn penderfynu dysgu nofio yn gynta, ond mae’n cael pob math o drafferthion! Iâr ydi hi wedi’r cwbl, nid hwyaden…

Hoffi’r lluniau yn arw – digon o hiwmor ynddyn nhw, ac mae corff iâr mewn bicini yn codi gwên yn sicr. Mae ‘na dipyn o sgrifen yma, felly llyfr ar gyfer darllenwyr da ddeudwn i, ond mae yma ddigonedd o gyfle i rieni ac athrawon wneud lleisiau gwirion a dramatig i’r plant iau. Digon o hwyl.

Yn ail, dyma Sglod a Blod gan Ruth Morgan, lluniau gan Suzanne Carpenter:

getimg-3.php

Hanes ci o’r enw Sglod sy’n sglaffio sglodion sydd wedi eu taflu a’u gollwng ar hyd llawr y pier. Mae hynny’n betha da ar gyfer cadw’r lle’n lân a thaclus wrth gwrs, ond nid yn beth da ar gyfer corff Sglod, sy’n mynd yn dewach ac yn dewach – nes i Blod yr wylan roi gwersi ymarfer corff iddo fo. Stori ddigri, hwyliog efo digon o negeseuon a deunydd trafod am fwyta, gor fwyta, cadw’n heini, a chadw llefydd yn lân a thaclus. Lluniau digon digri, ond doedd pob un ddim yn llwyddo yn fy marn i. Ond fi ydi honno.

A rwan yr addasiadau:
getimg-2.php

Llyfr dwyieithog Mae Mali eisiau Mwy! / Mali wants More! – y sgrifen yn fawr yn Gymraeg ac yn llawer llai yn Saesneg. Un da iawn ar gyfer rhieni sy’n dysgu Cymraeg, neu’n ansicr eu Cymraeg. Neu blant sydd am wella eu Saesneg – neu eu Cymraeg.
Ac mae’n chwip o stori ddigri am ddafad fach sydd isio bod yn fwy, ac yn gyflymach ac yn gryfach, ond yn mynd dros ben llestri a deud y lleia. Eto, mae ‘na negeseuon amlwg iawn yma: peryglon bod yn farus; hunanddelwedd; cymharu efo pobl eraill; balchder; be ydi bod yn ffrind da – rhip ohonyn nhw. Ac fe ddylai plant fod wrth eu boddau efo’r diwedd. Dwi’n gwybod y byddai fy ngor-nai tair oed i, Caio, yn rhowlio chwerthin!

Ac yn olaf:

getimg-1.php

Stori hyfryd a lluniau hyfryd am Cara sydd eisiau ci bach. Ro’n i’n cydymdeimlo’n llwyr efo Cara a’i theulu a’r cwn – OND, ro’n i ( ac adolygydd ar gwales.com) yn teimlo bod Cara wedi cael ci yn llawer rhy hawdd – jest felna! Nid fel’na mae’n digwydd yn y byd go iawn naci, felly efallai nad dyma’r llyfr i’w roi i blentyn sydd isio ci bach ond sydd â rhieni sydd ddim isio ci yn y ty! Iawn ar gyfer rhywun sydd â chi eisoes falle.
Fel fi.
Dyma fy ngast goch i, Del, efo fy nor-nith i Cadi, pan oedd hi’n fach iawn:
DSC_0065

Un peth arall. Do’n i ddim yn siwr be fyddai rhai rhieni yn ei feddwl o adael i gwn gysgu ar y soffa ac ar y gwely… mae’n golygu llawer iawn mwy o hwfro a golchi dillad gwely!

Darllen dros Gymru

Published Gorffennaf 14, 2014 by gwanas

Dwi braidd yn hwyr yn eu llongyfarch ar y blog yma, ond gwell hwyr na hwyrach!

Dyma’r criw enillodd y wobr gyntaf yng nghystadleuaeth flynyddol Cyngor Llyfrau Cymru: Darllen Dros Gymru: Ysgol Treganna, Caerdydd:

image

A dyma griw Ysgol Santes Tudful, Merthyr, ddaeth yn ail:

image

Ac yn drydydd drwy Gymru gyfan, Ysgol Abernant, Sir Gaerfyrddin:

image

Roedden nhw i gyd yn gorfod trafod un llyfr a pherfformio cyflwyniad o lyfr arall, ac ro’n i yno oherwydd mai fi oedd yng ngofal yr awr gawson nhw i ymlacio pan nad oedden nhw’n cystadlu. Mi wnes i fwynhau, bobol bach. Roedd hi’n bleser sgwrsio efo plant sy’n mwynhau llyfrau o bob math, ac yn hapus i ddweud eu barn yn onest ac yn ddifyr.

Llongyfarchiadau i’r enillwyr ac i bob ysgol ddaeth i’r rownd genedlaethol. Ond plis, Cyngor Llyfrau, oes raid rhoi addasiaadau ar y rhestr o lyfrau gawn nhw eu dewis i’w cyflwyno?
Ydw, dwi’n gwybod, dwi fel nodwydd wedi sticio. Ond mae’n rhaid tynnu sylw at hyn, a dyna ni.

Braf fyddai gallu gweld y cyflwyniadau gorau ar ryw wefan neu’i gilydd hefyd, gwell fyth, ar y teledu. Be amdani, S4C?